{ Author: somadeva Title: vetAlapaJcaviMzati Text input: Elena Artesani Supervisor: Paolo Magnone Transliteration scheme: Harvard=Kyoto Marking scheme: Tact/Wordcruncher k = kathA t = taraGga z = zloka / = end of line } |k16|t23|z1 atha gatvA punaH skandhe vetAlam ziMzapA-drumAt/ saH trivikramasenaH tam AdAya udacalat tataH/ |k16|t23|z2 Agacchantam ca tam bhU-pam saH vetAlaH abravIt punaH/ rAjan zRNu kathAm ekAm udArAm kathayAmi te/ |k16|t23|z3 asti iha himavAn nAma naga-indraH sarva-ratna-bhUH/ yaH gaurI-gaGgayoH tulyaH prabhavaH hara-kAntayoH/ |k16|t23|z4 zUra-a-saMspRSTa-sprSThaH ca yaH madhye kula-bhU-bhRtAm/ abhimAna-unnataH satyam gIyate bhuvana-traye/ |k16|t23|z5 tasya asti sAnuni anu-artham tat kAJcanapuram puram/ nyAsI-kRtam iva arkeNa razmi-vRndam vibhAti yat/ |k16|t23|z6 jImUtaketuH iti AsIt tasmin pura-vare purA/ vidyAdhara-IzvaraH zrImAn merau iva zata-kratuH/ |k16|t23|z7 tasya AsIt sva-gRha-udyAne kalpa-vRkSaH anvaya-AgataH/ yathA-artha-nAmA prathitaH yaH manaH-ratha-dAyakaH/ |k16|t23|z8 tam prArthya devatA-AtmAnam saH rAjA tat prasAdataH/ prApa jAti-smaram putram bodhi-sattva-aMza-saMbhavam/ |k16|t23|z9 dAna-vIram mahA-sattvam sarva-bhUta-anukampinam/ guru-zuzrUSaNa-param nAmnA jImUtavAhanam/ |k16|t23|z10 saMprApta-yauvanam tam ca yauvarAjye abhiSiktavAn/ tanayam preritaH sadbhiH tat-guNaiH sacivaiH ca saH/ |k16|t23|z11 yauvarAjya-sthitaH ca eSaH jAtu jImUtavAhanaH/ hita-eSibhiH upAgatya jagade pitR-mantribhiH/ |k16|t23|z12 deva kalpa-taruH yaH ayam asti vaH sarva-kAma-daH/ a-dhRSyaH sarva-bhUtAnAm saH eSaH pUjyaH sadA tava/ |k16|t23|z13 na asmin sati hi zakraH api bAdheta asmAn kutaH aparaH/ etat zrutvA saH jImUtavAhanaH antaracintayat/ |k16|t23|z14 aho bata IdRzam imam saMprApya a-mara-pAda-pam/ na AsAditam kim api asmAt pUrvaiH naH tAdRzam phalam/ |k16|t23|z15 kevalam kaiH-cit api arthaiH arthitaiH kRpaNa-ucitaiH/ AtmA ca eSaH mahA-AtmA ca nItau dvau api lAghavam/ |k16|t23|z16 tat aham sAdhayISyAmi kAmam asmAt manaH-gatam/ iti nizcitya saH yayau mahA-sattvaH antikam pituH/ |k16|t23|z17 tatra saMvihita-a-zeSa-zuzrUSA-paritoSitam/ sukha-AsInam tam eka-ante pitaram saH vyajijJapat/ |k16|t23|z18 tata tvam eva jAnAsi yat etasmin bhava-ambu-dhau/ A-zarIram idam sarvam vIci-vibhrama-caJcalam/ |k16|t23|z19 vizeSena a-cira-sthAyi-prakAza-pravilAyinI/ saMdhyA vidyut ca lakSmIH ca dRSTA kutra kadA sthirA/ |k16|t23|z20 ekaH para-upakAraH tu saMsAre asmin a-nazvaraH/ yaH dharma-yazasI sUte yuga-anta-zata-sAkSiNI/ |k16|t23|z21 tat tAta kSaNikeSu eSu bhogeSu asmAbhiH IdRzaH/ eSaH kalpa-taruH kasya kRte moghaH abhirakSyate/ |k16|t23|z22 yaiH vA mama mama iti evam Agrahena eSaH rakSitaH/ pUrvaiH te kutra kutra ayam teSAm kaH ca eSaH kaH asya vA/ |k16|t23|z23 tasmAt para-upakAra-eka-phala-siddhyai tvat-AjJayA/ tAta enam viniyuJje aham kAma-dam kalpa-pAda-pam/ |k16|t23|z24 evam astu iti pitrA ca datta-anujJaH atha tena saH/ jImUtavAhanaH gatvA kalpa-drumam uvAca tam/ |k16|t23|z25 abhISTAH pUritAH kAmAH pUrveSAm deva naH tvayA/ tat mama ekam imam kAmam an-anyam paripUraya/ |k16|t23|z26 a-daridrAm yathA pRthvIm imAm drakSye tathA kuru/ bhadram te vraja dattaH asi lokAya artha-arthine mayA/ |k16|t23|z27 iti uktavati jImUtavAhane racita-aJjalau/ tyaktaH tvayA eSaH jAtaH asmi iti udabhUt vAk taroH tataH/ |k16|t23|z28 kSaNAt ca utpatya saH divam kalpa-vRkSaH tathA vasu/ vavarSa bhuvi na eva AsIt kaH api asyAm duH-gataH yathA/ |k16|t23|z29 tataH tasya tayA tIvRa-sarva-sattva-anukampayA/ jImUtavAhanasya atra trailokye paprathe yazaH/ |k16|t23|z30 tena tat-gotra-jAH sarve mAtsaryAt a-sahiSNavaH/ tam lokasAt-kRta-Arti-ghna-kalpa-vRkSa-vinA-kRtam/ |k16|t23|z31 jeyam sa-pitRkam matvA saMbhUya kRta-nizcayAH/ yuddhAya samanahyanta tat rAjya-apajihIrSayA/ |k16|t23|z32 tat dRSTvA prAha pitaram svam saH jImUtavAhanaH/ tAta kasya aparasya asti zaktiH tvayi dhRta-Ayudhe/ |k16|t23|z33 kim tu asya pApakasya arthe zarIrasya vinAzinaH/ hatvA bandhUn a-kRpanaH rAjyam kaH nAma vAJchati/ |k16|t23|z34 tat kim rAjyena naH kAryam gatvA anyatra kva-cit vayam/ dharmam eva cariSyAmaH loka-dvaya-sukha-Avaham/ |k16|t23|z35 modantAm kRpaNAH ete dAyAdAH rAjya-lolupAH/ iti uktavantam jImUtaketuH tam saH pitA abravIt/ |k16|t23|z36 aham tvat-artham icchAmi rAjyam putra tvam eva cet/ tat jahAsi kRpA-AviSTaH tat me vRddhasya tena kim/ |k16|t23|z37 evam kRta-abhyanujJena pitrA mAtrA ca saH anvitaH/ malaya-adrim agAt tyakta-rAjyaH jImUtavAhanaH/ |k16|t23|z38 tatra candana-saMchanna-vahat niH-jhara-kandare/ zuzrUSamANaH pitaram saH tasthau kalpita-AzramaH/ |k16|t23|z39 mitram ca asya atra saMpede mitrAvasuH iti zrutaH/ vizvAvasoH sutaH siddha-rAjasya etat-nivAsinaH/ |k16|t23|z40 ekadA ca atra saH bhrAmyan viveza upavana-sthitam/ draSTum Ayatanam devyAH gauryAH jImUtavAhanaH/ |k16|t23|z41 tatra upavINayantIm ca dadarza vara-kanyakAm/ sakhI-jana-anvitAm zaila-tanayA-ArAdhana-udyatAm/ |k16|t23|z42 AkarNyamAna-saMgIta-maJju-vINA-ravAm mRgaiH/ dRSTa-locana-lAvanya-lajjitaiH iva niH-calaiH/ |k16|t23|z43 dadhatA tArakam kRSNam arjunena sva-cakSuSA/ pANDavIyAm iva camUm karNa-mUlam vivikSatIm/ |k16|t23|z44 paraH-para-vimardena mukha-indoH iva darzanam/ a-tRptau iva vAJchantau bibhrantIm saMmukhau stanau/ |k16|t23|z45 dhAtuH ghaTayataH muSTi-graheNa iva nipIDite/ valI-magna-aGgulI-mudre madhye kSAma-manaH-ramAm/ |k16|t23|z46 dRSTayA ca tayA sadyaH saH abhUt jImUtavAhanaH/ tanvyA muSita-cittaH antaH dRSTi-mArga-praviSTayA/ |k16|t23|z47 sA api tam bhUSita-udyAnam dRSTvA utkaNThA-vikAra-dam/ kAma-aGga-dAha-vairAgyAt vanam madhum iva Azritam/ |k16|t23|z48 tathA anurAga-vivazA bheje kanyA vihastatAm/ yathA sakhI iva vINA asyAH vyAkulA AlApatAm yayau/ |k16|t23|z49 tataH saH papraccha sakhIm tasyAH jImUtavAhanaH/ kim dhanyam nAma sakhyAH te kaH vaMzaH alaMkRtaH anayA/ |k16|t23|z50 tat zrutvA sA sakhI prAha nAmnA malayavatI asau/ mitrAvasu-svasA siddha-rAja-vizvAvasoH sutA/ |k16|t23|z51 evam uktvA sa-hRdayA sA tam jImUtavAhanam/ nAma-anvayau ca pRSTvA asya muni-putram saha-Agatam/ |k16|t23|z52 tAm bravIti sma malayavatIm smita-mita-akSaram/ sakhi vidyAdhara-indrasya na asya Atithyam karoSi kim/ |k16|t23|z53 jagat-pUjyaH atithiH hi eSaH prAptaH iti udite tayA/ sA abhUt vidyAdhara-sutA tUSNIm lajjA-Anata-AnanA/ |k16|t23|z54 lajjA-vatI iyam mattaH arcA gRhyatAm iti vAdinI/ ekA atha tat sakhI tasmai sa-arghyAm mAlAm upAnayat/ |k16|t23|z55 saH ca AdAya eva jImUtavAhanaH prema-niH-bharaH/ kaNThe malayavatyAH tAm mAlAm tasyAH samarpayat/ |k16|t23|z56 sA api tiryak-prasRtayA pazyantI snigdhayA dRzA/ nIla-utpalamayIm mAlAm iva tasmin nyavezayat/ |k16|t23|z57 iti anyaH-anya-kRta-a-zabda-svayam-vara-vizeSayoH/ tayoH etya jagAda ekA ceTI tAm siddha-kanyakAm/ |k16|t23|z58 jananI rAja-putri tvAm smarati Agaccha mA-ciram/ tat zrutvA AkRSya kAma-iSu-kIlitAm iva kRcchrataH/ |k16|t23|z59 sa-utkAm priya-mukhAt dRSTim katham-cit sA yayau gRham/ jImUtavAhanaH api AgAt tat nata-AtmA svam-Azramam/ |k16|t23|z60 sA atha svAm jananIm dRSTA prANa-Iza-viraha-AturA/ gatvA malayavatI Azu papAta zayanIyake/ |k16|t23|z61 atha antargata-kAma-agni-dhUmena iva Avila-IkSaNA/ azru-dhArAm pramuJcantI saMtApa-kvathita-aGgakA/ |k16|t23|z62 sakhIbhiH candanaiH liptA vIjitA ca abjini-dalaiH/ ratim na bheje zayane na aGke sakhyAH na bhU-tale/ |k16|t23|z63 gate atha vAsare kva-api raktayA saha saMdhyayA/ hasat-prAcI-mukham candre samAkramya ca cumbati/ |k16|t23|z64 smareNa preryamANA api dUtI-saMpreSaNa-Adi sA/ lajjayA na azakat kartum jIvita-spRhayA ujjhitA/ |k16|t23|z65 ninAya ca nizAm indu-viSamAm abjinI iva tAm/ baddha-moha-ali-paTale hRdi saMkocam etya sA/ |k16|t23|z66 tAvat ca tat-viyoga-ArtaH saH api jImUtavAhanaH/ zayana-sthaH api patitaH haste kusuma-dhanvanaH/ |k16|t23|z67 nUtana-udbhinna-rAgaH api pronmiSat-pANDura-chaviH/ hrI-mUkaH api vadan pIDAm kAma-jAm anayat nizAm/ |k16|t23|z68 prAtaH ca atyutsukaH bhUyaH tat gaurI-Ayatanam yayau/ yatra dRSTA abhavat tena sA siddha-adhipa-putrikA/ |k16|t23|z69 tatra tena saH mitreNa muni-putreNa pRSThataH/ Agatya AzvAsyate yAvat madana-anala-vihvalaH/ |k16|t23|z70 tAvat tatra eva sA api AgAt nirgatya ekA eva niH-jane/ guptam malayavatI Atma-tyAgAya viraha-a-sahA/ |k16|t23|z71 a-lakSayantI kAntam svam pAda-pa-antaritam ca sA/ udazru-locanA bAlA devIm gaurIm vyajijJapat/ |k16|t23|z72 tvat-bhaktyA devi saMvRttaH na asmin janmani cet mama/ jImUtavAhanaH bhartA tat bhUyAt saH anya-janmani/ |k16|t23|z73 iti uktvA racayAmAsa sva-uttarIyeNa tat kSaNam/ azoka-taru-zAkhAyAm pAzam sA giri-jA-agrataH/ |k16|t23|z74 hA nAtha vizva-vikhyAta-karuNena api na tvayA/ katham asmi paritrAtA deva jImUtavAhana/ |k16|t23|z75 evam uktvA gale yAvat sA tam pAzam niyacchati/ uccacAra divaH tAvat bhAratI devI-udIritA/ |k16|t23|z76 putri mA sAhasam kArSIH cakra-vartI patiH tava/ vidyAdhara-indraH jImUtavAhanaH hi bhaviSyati/ |k16|t23|z77 iti uktavatyAm devyAm saH zrutvA eva sa-vayasyakaH/ jImUtavAhanaH hRSTAm priyAm upajagAma tAm/ |k16|t23|z78 saH eSaH devyA varaH pazya vitIrNaH satyaH eva te/ iti jalpati bAlAm tAm tat-mitre muni-putrake/ |k16|t23|z79 jImUtavAhanaH tat tat bruvan praNaya-pezalam/ sva-hastena eva tam tasyAH kaNThAt pAzam apAnayat/ |k16|t23|z80 tataH akasmAt sudhA-varSam iva manvAnayoH tayoH/ bhuvam malayavatyAm ca likhantyAm hrItayA dRzA/ |k16|t23|z81 cinvAnA Agatya sahasA sakhI hRSTA jagAda tAm/ sakhi kalyANinI diSTyA vardhase abhISTa-siddhitaH/ |k16|t23|z82 adya eva hi mahA-rAjaH tava vizvAvasuH pitA/ kumAra-mitrAvasunA vijJaptaH saMnidhau mama/ |k16|t23|z83 iha AgataH jagat-mAnyaH tAta kalpa-taru-pradaH/ vidyAdhara-indra-tanayaH yaH ayam jImUtavAhanaH/ |k16|t23|z84 atithitvAt saH naH pUjyaH varaH ca anyaH na tAdRzaH/ tasmAt malayavatyA asau kanyA-ratnena pUjyatAm/ |k16|t23|z85 tathA iti zraddhite rAjJA bhrAtA mitrAvasuH saH te/ tAdarthyena mahA-bhAgasya asya Azrama-padam gataH/ |k16|t23|z86 jAne sadyaH ca bhAvI te vivAhaH tat sva-mandiram/ AyAhi yAtu ca eSaH api mahA-bhAgaH svam Aspadam/ |k16|t23|z87 iti uktA sA tayA sakhyA rAja-putrI zanaiH tataH/ yayuH sa-harSA sa-utkA ca muhuH-valita-kaMdharA/ |k16|t23|z88 jImUtavAhanaH api Azu gatvA sva-Azramam AgatAt/ mitrAvasoH yathA-abhISTam kAryam zrutvA abhinandya ca/ |k16|t23|z89 jAti-smaraH samAcakhyau tasmai svam pUrva-janma saH/ yatra mitram saH tasya AsIt sA ca bhAryA eva tat-svasA/ |k16|t23|z90 tataH mitrAvasuH prItaH tat-pitroH parituSyatoH/ Avedya gatvA pitarau kRta-arthaH svau anandayat/ |k16|t23|z91 ninAya ca tadA eva svAn gRhAn jImUtavAhanam/ cakre ca utsava-saMbhAram sva-siddhi-ucita-vaibhavam/ |k16|t23|z92 tasmin eva ca dhanye ahni tasya vidyAdhara-prabhoH/ svasuH malayavatyAH ca vivAham samapAdayan/ |k16|t23|z93 tataH nava-UDhayA sAkam tayA jImUtavAhanaH/ tasthau malayavatyA saH tatra siddha-manaH-rathaH/ |k16|t23|z94 ekadA kautukAt ca atra saH mitrAvasunA saha/ malaya-adrau bhraman ap-dheH velA-vanam upeyivAn/ |k16|t23|z95 tatra asthi-rAzIn su-bahUn dRSTvA mitrAvasum saH tam/ keSAm ete asthi-saMghAtAH prANinAm iti pRSTavAn/ |k16|t23|z96 tataH mitrAvasuH zyAlaH tam kAruNikam abravIt/ zRNu vRtta-antam atra imam saMkSepAt varNayAmi te/ |k16|t23|z97 nAga-mAtA purA kadrUH vinatAm tArkSya-mAtaram/ ninAya kila dAsatvam sa-vyAja-paNa-nirjitAm/ |k16|t23|z98 tena vaireNa garuDaH tAm unmocya api mAtaram/ balI bhakSayitum nAgAn kadrU-putrAn pracakrame/ |k16|t23|z99 sadA pravizya pAtAlam saH atha kAn-cit jaghAsa tAn/ kAn-cit mamarda ke-cit tu svayam trAsAt vipedire/ |k16|t23|z100 tat dRSTvA eka-pade sarva-kSayam AzaGkya nAga-rAT/ vAsukiH prArthanA-pUrvam tArkSyasya samayam vyadhAt/ |k16|t23|z101 ekam ekam aham nAgam AhAra-artham kha-ga-indra te/ prati-aham preSayAmi atra puline dakSiNa-uda-dheH/ |k16|t23|z102 tvayA tu na praveSTavyam pAtAle asmin katham-cana/ kaH hi sva-arthaH vinaSTeSu nAgeSu eka-pade tava/ |k16|t23|z103 iti ukte nAga-rAjena samayam pratyapadyata/ sva-artha-darzI tathA iti eva garuDaH guru-vikramaH/ |k16|t23|z104 tadA-prabhRti ca eka-ekam nAgam bhuGkte dine dine/ vAsuki-preSitam saH atra kha-ga-indraH puline ambu-dheH/ |k16|t23|z105 ataH tat-bhakSyamANAnAm nAganAm asthi-saMcayAH/ ete atra giri-zRGga-AbhAH vRddhim kAla-kramAt gatAH/ |k16|t23|z106 iti mitrAvasoH vaktrAt sa-antaH-duHkhaH nizamya saH/ nijagAda dayA-dhairya-nidhiH jImUtavAhanaH/ |k16|t23|z107 zocyaH saH vAsukiH rAjA yaH sva-hastena vidviSe/ upahArI-karoti svAH prajAH klIbaH dine dine/ |k16|t23|z108 dhRta-Anana-sahasraH san ekena api Ananena saH/ mAm Adau bhuGkSva tArkSya iti bhASitum na azakat katham/ |k16|t23|z109 katham ca abhyarthayAmAsa niH-sattvaH sva-kula-kSayam/ tArkSyam nAga-aGganA-kranda-nitya-AkarNana-niH-ghRNaH/ |k16|t23|z110 tArkSyaH api kAzyapiH vIraH kRSNa-adhiSThAna-pAvanaH/ IdRzam kurute pApam aho mohasya gADhatA/ |k16|t23|z111 iti uktvA saH mahA-sattvaH hRdi cakre manaH-ratham/ api a-sAreNa dehena sAram atra ApnuyAm aham/ |k16|t23|z112 ekasya api adya nAgasya kuryAm jIvita-rakSaNam/ a-bAndhavasya bhItasya dattvA AtmAnam garutmate/ |k16|t23|z113 iti saMcintayati eva tasmin jImUtavAhane/ mitrAvasoH pituH pArzvAt kSattA AhvAna-artham Ayayau/ |k16|t23|z114 vraja tvam aham eSyAmi pazcAt iti tataH ca tam/ mitrAvasum saH jImUtavAhanaH vyasRjat gRham/ |k16|t23|z115 gate tasmin saH ca atra ekaH vAJchita-artha-unmukhaH bhraman/ kRpAluH azRnot dUrAt karuNam rudita-dhvanim/ |k16|t23|z116 gatvA dadarza ca uttuGga-zilA-tala-samIpa-gam/ yuvAnam ekam puruSam duHkhitam sundara-AkRtim/ |k16|t23|z117 puMsA rAja-bhaTena iva tyaktam AnIya tat kSaNam/ nivartayantam rudatIm vRddhAm sa-anunayam striyam/ |k16|t23|z118 kaH ayam syAt iti yAvat ca jijJAsuH saH atra tiSThati/ karuNA-AkulitaH channaH zRNvan jImUtavAhanaH/ |k16|t23|z119 tAvat sA tatra vRddhA strI duHkha-bhAra-atipIDitA/ prAvartata yuvAnam tam dRSTvA dRSTvA anuzocitum/ |k16|t23|z120 hA zaGkhacUDa hA duHkha-zata-saMprApta hA guNin/ kula-eka-tanto hA putra kva tvAm drakSyAmi aham punaH/ |k16|t23|z121 vatsa tvat-mukha-candre asmin gate astam saH pitA tava/ soka-andha-kAra-patitaH katham vRddhaH bhaviSyati/ |k16|t23|z122 atha arka-kara-saMsparzAt aGgam dUyeta yat tava/ katham zakSyati tat soDhum tArkSya-bhakSaNa-jAm rujam/ |k16|t23|z123 vistIrNe nAga-loke api dhAtrA nAga-adhipena ca/ labdhaH tvam kim abhavyAyAH vicitya eka-sutaH mama/ |k16|t23|z124 iti tAm vilapantIm ca saH yuvA tanayaH abravIt/ duHkha-Artam api mAm amba kim duHkhayasi hA bhRzam/ |k16|t23|z125 nivartasva gRhAn eSaH praNAmaH pazcimaH tava/ iha Agamana-velA hi bhavet jAtu garutmataH/ |k16|t23|z126 tat zrutvA hA hatA asmi iha kaH me pAsyati putrakam/ ita cakranda sA vRddhA dikSu kSipta-Arta-locanA/ |k16|t23|z127 tAvat ca bodhi-sattva-aMzaH saH tat jImUtavAhanaH/ zrutvA dRSTvA ca kRpayA gADha-AkrAntaH vyacintayat/ |k16|t23|z128 hanta ayam zaGkhacUDa-AkhyaH nAgaH vAsukinA bata/ AhAra-hetoH tArkSyasya tapasvI preSitaH adhunA/ |k16|t23|z129 iyam ca etasya jananI snehena iha anvak AgatA/ etat-eka-sutA vRddhA duHkha-dIna-pralApinI/ |k16|t23|z130 tat enam ekam Artam cet dehena eka-anta-nAzinA/ rakSAmi na amunA nAgam tat me dhik janma niH-phalam/ |k16|t23|z131 iti Alocya upagamya eva mudA jImUtavAhanaH/ vRddhAm uvAca tAm mAtaH putram rakSAmi aham tava/ |k16|t23|z132 tat zrutvA bhAvita-bhayA vRddhA garuDa-zaGkhinI/ saMtrastA tArkSya mAm bhuGkSva mAm bhuGkSva iti jagAda sA/ |k16|t23|z133 zaGkhacUDaH tataH avAdIt na eSaH tArkSyaH amba mA trasIH/ kva ayam candraH iva AhlAdI kva saH tArkSyaH bhayaM-karaH/ |k16|t23|z134 iti ukte zaGkhacUDena prAha jImUtavAhanaH/ vidyAdharaH aham AyAtaH rAkSitum sutam amba te/ |k16|t23|z135 dAsyAmi hi zarIram svam vastra-channam garutmate/ kSudhitAya prayAhi tvam AdAya enam sutam gRham/ |k16|t23|z136 tat zrutvA sA abravIt vRddhA mA evam tvam hi adhikaH mama/ putraH yasya IdRze kAle kRpA-asmAsu iyam IdRzI/ |k16|t23|z137 etat zrutvA saH jImUtavAhanaH punaH abravIt/ na me manaH-rathasya asya bhaGgam kartum iha arhatha/ |k16|t23|z138 grahAt evam bruvANam ca zaGkhacUDaH jagAda tam/ darzitA eva mahA-sattva tvayA satyam kRpAlutA/ |k16|t23|z139 na tu aham tvat-zarIreNa rakSyAmi sva-zarIrakam/ ratna-vyayena pASANam kaH hi rakSitum arhati/ |k16|t23|z140 mAdRzaiH tu jagat pUrNam sva-Atma-mAtra-anukampibhiH/ anukampyam jagat yeSAm viralAH te bhavAdRzAH/ |k16|t23|z141 na ca aham malinI-kartum zaGkhapAla-kulam zuci/ kalaGkaH iva tIkSNa-aMzu-bimbam zakSyAmi sat-mate/ |k16|t23|z142 iti tam pratiSidhya eva zaGkhacUDaH sva-mAtaram/ jagAda amba nivartasva kAntArAt duH-gamAt itaH/ |k16|t23|z143 na pazyasi kim atra etat nAga-asRk-kardama-ukSitam/ kRta-anta-lIlA-paryaGka-raudram vadhya-zilA-talam/ |k16|t23|z144 aham ca ap-dhi-taTe gatvA natvA gokarNam Izvaram/ AgacchAmi drutam yAvat na AyAti garuDaH atra saH/ |k16|t23|z145 iti uktvA kRpaNa-AkrandAm praNamya ApRcchya mAtaram/ saH gokarNa-praNAma-artham zaGkhacUDaH yayau tataH/ |k16|t23|z146 asmin cet antare prAptaH tArkSyaH siddhaH mama IpsitaH/ para-artha iti jImUtavAhanaH api akarot hRdi/ |k16|t23|z147 tAvat ca Asanna-pakSi-indra-pakSa-anila-calAn tarUn/ vilokya atra saH mA mA iti nivAraNa-parAn iva/ |k16|t23|z148 matvA garuDa-velAm ca prAptAm jImUtavAhanaH/ para-artha-prANa-daH vadhya-zilAm adhyAruroha tAm/ |k16|t23|z149 pavana-AghUrNite ca ap-dhau sphurad-ratna-prabhA-dRzA/ tam sattva-atizayam tasya pazyati iva sa-vismayam/ |k16|t23|z150 Agatya AcchAdita-nabhAH nipatya etat-zilA-talAt/ caJcvA garutmAn Ahatya mahA-sattvam jahAra tam/ |k16|t23|z151 sruta-asRk-dhAram utkhAta-ziraH-ratnam ca tam javAt/ nItvA bhakSayitum zRGge malaya-adreH pracakrame/ |k16|t23|z152 evam eva para-arthAya dehaH syAt prati-janma me/ mA bhUtAm svarga-mokSau tu para-upakRti-varjitau/ |k16|t23|z153 iti tArkSya-adyamAnasya tasya anudhyAyataH tadA/ vidyAdhara-indoH apatat puSpa-vRSTiH nabhaH-talAt/ |k16|t23|z154 atra-antare saH tat rakta-dhArA-srava-ziraH-maNiH/ tasyAH malayavatyAH ca tat-patnyAH prApatat puraH/ |k16|t23|z155 sA tat dRSTvA parijJAya cUDA-ratnam su-vihvalA/ antika-sthA zvazurayoH tAbhyAm sa-azruH adarzayat/ |k16|t23|z156 tau ca jAyA-patI sUnoH ziraH-ratnam vilokya tam/ kim etat iti saMbhrAntau sahasA eva babhUvatuH/ |k16|t23|z157 tataH sva-vidyA-anudhyAnAt yathA-vRttam avetya tat/ rAjA jImUtaketuH sA rAjnI kanakavatI api/ |k16|t23|z158 vadhvA malayavatyA tau prAvartetAm saha drutam/ gantum tatra eva tau yatra tArkSya-jImUtavAhanau/ |k16|t23|z159 tAvat saH zaGkhacUDaH atra natvA gokarNam AgataH/ dadarza rudhira-ardram tat vignaH vadhya-zilA-talam/ |k16|t23|z160 hA hataH asmi mahA-pApaH dhruvam tena mahA-AtmanA/ AtmA garutmate dattaH mat-kRte su-kRpAlunA/ |k16|t23|z161 tat anviSyAmi nItaH saH kSaNe asmin kva ahi-vairiNA/ majjeyam na a-yazaH-paGke jIvantam cet tam ApnuyAm/ |k16|t23|z162 iti udazruH vadan saH atha sAdhuH dRSTvA niH-antarAm/ patitAm bhuvi tat-rakta-dhArAm anusaran yayau/ |k16|t23|z163 atra-antare bhakSayan tam dRSTvA jImUtavAhanam/ hRSTam viramya garuDaH cintayAmAsa tat kSaNam/ |k16|t23|z164 aho a-pUrvaH kaH api eSaH bhakSyamAnaH api yaH mayA/ prahRSyati mahA-sattvaH na tu prANaiH viyujyate/ |k16|t23|z165 bibharti lupta-zeSe ca gAtre roma-aJca-kaJcukam/ kim ca upakAriNi iva asya mayi dRSTiH prasIdati/ |k16|t23|z166 tat na eSaH nAgaH kaH api eSaH sAdhuH pRcchAmi na admi amum/ iti tArkSyam vimRzyantam prAha jImUtavAhanaH/ |k16|t23|z167 pakSi-indra kim nivRttaH asi na hi me mAMsa-zoNitam/ dehe na asti na ca adya api paritRptaH asi buGkSva tat/ |k16|t23|z168 etat zrutvA ati-sa-AzcaryaH tam papraccha saH pakSi-rAT/ nAgaH na eva asi tat brUhi mahA-Atman kaH bhavAn iti/ |k16|t23|z169 nAgaH eva asmi kaH ayam te praznaH prakRtam Acara/ prastuta-artha-viruddham hi kaH abhidadhyAt a-bAlizaH/ |k16|t23|z170 evam prativadati eva tArkSyam jImUtavAhane/ prAptaH saH zaGkhacUDaH atra dUrAt eva abhyabhASata/ |k16|t23|z171 mA mA kRthAH mahA-pApam sAhasam vinatA-Atma-ja/ kaH ayam bhramaH te na hi eSaH nAgaH nAgaH aham eSaH te/ |k16|t23|z172 iti uktvA drutam Agatya madhye sthitvA tayoH dvayoH/ dRSTvA ca tArkSyam vibhrAntam zaGkhacUDaH abravIt punaH/ |k16|t23|z173 kim bhrAmyasi phaNAH kim me jihve dve ca na pazyasi/ vidyAdharasya kim ca asya saumyAm pazyasi na AkRtim/ |k16|t23|z174 zaGkhacUDe vadati evam bhAryA ca pitarau ca tau/ jImUtavAhanasya atra sarve sa-tvaram AyayuH/ |k16|t23|z175 vilupta-aGgam ca tam dRSTvA pitarau tasya tat kSaNam/ cakrandatuH tau hA putra hA hA jImUtavAhana/ |k16|t23|z176 hA kAruNika hA vatsa para-artha-pratta-jIvita/ hA katham vainateya idam a-vimRzya kRtam tvayA/ |k16|t23|z177 etat zrutvA eva tArkSyaH atra saH anutaptaH vyacintayat/ hA katham bodhi-sattva-aMzaH saMmohAt bhakSitaH mayA/ |k16|t23|z178 jImUtavAhanaH saH ayam para-artha-prANa-dAyakaH/ yasya bhramati kRtsne asmin trailokye kIrti-ghoSaNA/ |k16|t23|z179 tat me mRte asmin pApasya prAptam agni-pravezanam/ a-dharma-viSa-vRkSasya pacyate svAdu kim phalam/ |k16|t23|z180 iti cintA-Akule tArkSye dRSTvA bandhUn nipatya saH/ vraNa-vyathAyAm paJcatvam prApa jImUtavAhanaH/ |k16|t23|z181 tataH vilapatoH tatra tat-pitroH zoka-dInayoH/ utkruzya muhuH AtmAnam zaGkhacUDe ca nindati/ |k16|t23|z182 bhAryA malayavatI asya nabhaH dRSTvA azru-gadgadam/ pUrva-prasannAm vara-dAm iti upAlabhata ambikAm/ |k16|t23|z183 vidyAdhara-adhipaH bhAvi-cakra-vartI patiH tava/ bhavitA iti aham AdiSTA devi gaurI tadA tvayA/ |k16|t23|z184 tat mithyA-vAdinI jAtA tvam api asi katham mayi/ iti uktavatyAm tasyAm sA gaurI pratyakSatAm agAt/ |k16|t23|z185 na me mithyA vacaH putrI iti uktvA sA sva-kamaNDaloH/ amRtena Azu jImUtavAhanam siJcati sma tam/ |k16|t23|z186 tena saH a-kSata-sarva-aGgaH pUrva-adhikatara-dyutiH/ jIvan sadyaH samuttasthau kRtI jImUtavAhanaH/ |k16|t23|z187 utthitam praNatam tam ca sarveSu praNamatsu sA/ uvAca devI tuSTA asmi deha-dAnena te amunA/ |k16|t23|z188 tat eSA tvA abhiSiJcAmi putra AtmIyena pANinA/ vidyAdharANAm A-kalpam cakra-varti-pade adhunA/ |k16|t23|z189 evam vadantI jImUtavAhanam kalaza-ambudhiH/ tam abhyaSiJcat zarvAnI pUjitA ca tiraH-dadhe/ |k16|t23|z190 nipetuH ca atra tat kAlam divyAH kusuma-vRSTayaH/ nadanti sma ca sa-Anandam deva-dundubhayaH divi/ |k16|t23|z191 atha uvAca saH tam prahvaH tArkSyaH jImUtavAhanam/ cakra-vartin aham prItaH puruSa-atizaye tvayi/ |k16|t23|z192 a-pUrva-udAra-matinA tri-jagat-kautuka-Avaham/ brahmA-aNDa-bhitti-likhitam yena citram idam kRtam/ |k16|t23|z193 tat mAm prazAdhi mattaH ca vRNuSva abhIpsitam varam/ iti uktavantam garuDam mahA-sattvaH jagAda saH/ |k16|t23|z194 na bhakSyAH sa-anutApena bhUtvA nAgAH punaH tvayA/ te api asthi-zeSAH jIvantu ye tvayA pUrva-bhakSitAH/ |k16|t23|z195 evam astu na bhokSye aham nAgAn zAnta-mataH param/ prAk ye ca bhuktAH te jIvantu iti tArkSyaH api uvAca saH/ |k16|t23|z196 tataH asti-zeSAH ye api Asan nAgAH tat-pUrva-bhakSitAH/ te api sarve samuttasthuH tat-vara-amRta-jIvitAH/ |k16|t23|z197 suraiH nagaiH muni-ganaiH sa-AnandaiH militaiH atha/ saH loka-tritaya-abhikhyAm uvAha malaya-acalaH/ |k16|t23|z198 tat kAlam tam ca jImUtavAhana-udantam adbhutam/ gauryAH prasAdAt vividuH sarve vidyA-dhara-IzvarAH/ |k16|t23|z199 Agatya te ca caraNa-avanatAH hima-adrim ninyuH kSaNAt mudita-bandhu-su-hRt-sametam/ tam pArvatI-sva-kara-kLpta-mahA-abhiSekam sat-cakra-vartinam atha pratimukta-tArkSyam/ |k16|t23|z200 tatra saH pitrA mAtrA mitrAvasunA ca malayavatyA ca/ nija-gRha-gata-Agatena ca saMyuktaH zaGkhacUDena/ |k16|t23|z201 loka-uttara-carita-adbhuta-siddhAm jImUtavAhanaH su-ciram/ abhajata ratna-upacitAm vidyA-dhara-cakra-varti-dhuram/ |k16|t23|z202 iti atyudAra-sa-rasAm AkhyAya kathAm tadA saH vetAlaH/ punaH eva tam trivikramasenam papraccha rAjAnam/ |k16|t23|z203 tat brUhi zaGkhacUDaH kim vA jImUtavAhanaH abhyadhikaH/ sattvena tayoH ubhayoH pUrva-uktaH ca atra samayaH te/ |k16|t23|z204 iti asmAt vetAlAt zrutvA maunam vihAya zApa-bhayAt/ tam uvAca saH trivikramasenaH nR-patiH niH-udvegaH/ |k16|t23|z205 bahu-janma-siddham etat citram jImUtavAhanasya kiyat/ zlAghyaH saH zaGkhacUDaH maraNa-uttIrNaH api yaH ripave/ |k16|t23|z206 anya-pratta-AtmAnam prApya su-dUram gatAya tArkSyAya/ pazcAt dhAvan gatvA svam deham upAnayat prasabham/ |k16|t23|z207 etat nizamya eva nR-pasya tasya vAkyam saH vetAla-varaH jagAma/ punaH sva-dhAma eva tat-aMsa-pRSThAt nR-paH api tam saH anuyayau tathA eva/ |k17|t24|z1 tataH gatvA punaH tasmAt saH rAjA ziMzapA-taroH/ tam trivikramasenaH aMse vIraH vetAlam agrahIt/ |k17|t24|z2 prasthitam ca tataH tam saH vetAlaH skandhataH abravIt/ rAjan zrama-vinodAya zRNu etAm vacmi te kathAm/ |k17|t24|z3 a-khaNDa-dharma-maryAdam gaGgA-kUle kRta-Aspadam/ kaleH a-gamyam kanakapuram nAmnA abhavat puram/ |k17|t24|z4 tasmin yazodhana-AkhyaH abhUt anvarthaH vasu-dhA-adhipaH/ raraKSa viplava-ambhaH-dheH yaH velA-adriH iva kSitim/ |k17|t24|z5 jagAt-AhlAdakaH caNDa-pratApaH a-khaNDa-maNDalaH/ vidhinA yaH ca candra-arkau ekIkRtya iva nirmame/ |k17|t24|z6 maurkhyam para-parIvAde na zAstra-arthe daridratA/ doSe na koSa-daNDAbhyAm yasya AsIt ca mahI-pateH/ |k17|t24|z7 pApa-bhIruH yazaH-lubdhaH SaNDhaH para-puraMdhriSu/ yaH zaurya-audArya-zRGgAramayaH janatayA jage/ |k17|t24|z8 tasya rAjJaH pure tasmin abhUt ekaH mahA-vaNik/ unmAdinI iti khyAtA ca kanyA tasya abhavat sutA/ |k17|t24|z9 yaH yaH tAm hi dadarza atra saH saH tat-rUpa-saMpadA/ unmAdyati sma madanasya api mohana-zaktayA/ |k17|t24|z10 tasyAm ca yauvana-sthAyAm saH gatvA tat-pitA vaNik/ yazodhanam tam rAjAnam nIti-vedI vyajijJapat/ |k17|t24|z11 trailokya-ratna-bhUtA me pradeyA asti sutA prabho/ tAm an-Avedya devasya na anyasmai dAtum utsahe/ |k17|t24|z12 devaH api sarva-ratnAnAm prabhuH kRtsne api bhU-tale/ tat-svI-kRtya anugRhNAtu devaH tAm pratimucya vA/ |k17|t24|z13 iti AkarNya vaNik-vAkyam saH rAjA brAhmaNAn nijAn/ sa-Adaram vyasRjat tasyAH saulakSaNyam avekSitum/ |k17|t24|z14 te gatvA brAhmaNAH dRSTvA tAm trailokya-eka-sundarIm/ sadyaH kSobham yayuH kSiprAt labdhvA dhairyam acintayan/ |k17|t24|z15 imAm prApnoti cet rAjA tat rASTram avasIdati/ etat-mohita-cittaH hi kim saH rAjyam avekSate/ |k17|t24|z16 tasmAt su-lakSaNa iti eSA na AkhyeyA kSiti-pAya naH/ iti eva mantram saMmantrya rAjJaH te jagmuH antikam/ |k17|t24|z17 ku-lakSaNA sA deva iti tam UcuH ca atra te mRSA/ tena rAjA saH na eva etAm svIcakAra vaNik-sutAm/ |k17|t24|z18 tataH tat-AjJayA tAm saH kanyAm unmAdinIm pitA/ vaNik baladhara-AkhyAya tat senA-pataye dadau/ |k17|t24|z19 atha sA tat-gRhe tasthau bhartrA tena samam sukham/ ku-lakSaNA iti aham rajJA tyaktA iti Atta-vimAnanA/ |k17|t24|z20 yAti kAle ca jAtu atra hatvA hemanta-hastinam/ phulla-kunda-latA-dantam mathita-ambujinI-vanam/ |k17|t24|z21 AjagAma lasat-puSpa-maJjarI-kesara-AvaliH/ cUta-aGkura-nakhaH krIdan kAnane madhu-kesarI/ |k17|t24|z22 tat kAlam ca atra nagare tam vasanta-mahA-utsavam/ saH rAjA niryayau draSTum gaja-ArUDhaH yazodhanaH/ |k17|t24|z23 tat-rUpa-Aloka-saMbhAvya-viplavAH kula-yoSitaH/ apasArayitum dattam tadA ca udghoSa-DiNDimam/ |k17|t24|z24 sA zrutvA unmAdinI tasmai rAjJe sva-gRha-harmyataH/ AtmAnam darzayAmAsa parityAga-avamAnataH/ |k17|t24|z25 saH ca tAm cakSubhe dRSTvA rAjA jvAlAm iva udgatAm/ saMdhukSitasya kAma-agneH madhunA malaya-anilaiH/ |k17|t24|z26 nirvarNayan ca tat-rUpam jaitram astram manaH-bhuvaH/ gADham praviSTam hRdaye kSaNAt moham upAyayau/ |k17|t24|z27 bhRtyaiH AzvAsitaH ca atra rAja-dhAnIm pravizya saH/ pRSTebhyaH bubudhe tebhyaH tAm prAg-upanatA-ujjhitAm/ |k17|t24|z28 tataH nirvAsya dezAt tAn tat-ku-lakSaNa-vAdinaH/ viprAn anu-dinam dadhyau tAm eva utkaH saH bhU-patiH/ |k17|t24|z29 aho jaDa-AtmA niH-lajjaH candraH nityam udeti yat/ jagat-netra-utsave tasyAH niH-kalaGke mukhe sati/ |k17|t24|z30 kaThorau hema-kalazau gaja-kumbhau ca karkazau/ labhete na upamAm asyAH stanayoH pIna-tuGgayoH/ |k17|t24|z31 kAJcI-nakSatra-mAlA-aGkam tat tasyAH jaghana-sthalam/ kam na kaMdarpa-mAtaGga-mastaka-Abham vilobhayet/ |k17|t24|z32 iti tAm cintayan antaH kSIyate sma dine dine/ kAma-agni-puTa-pAkena pacyamAnaH saH bhU-patiH/ |k17|t24|z33 hriyA nigUhamAnaH ca pRcchadbhyaH bAhya-lakSaNaiH/ kRcchrAt zazaMsa ca AptebhyaH sva-pIDA-kAraNam saH tat/ |k17|t24|z34 alam saMtapya bhajase sva-adhInAm tarhi kim na tAm/ iti uktaH taiH ca na eva etat anumene saH dhArmikaH/ |k17|t24|z35 tataH baladharaH buddhvA saH senA-patiH etya tam/ prabhum abhyarthayAmAsa sat-bhaktaH caraNa-AnataH/ |k17|t24|z36 dAsa-strI tava dAsI eva sA deva na para-aGganA/ svayam ca aham prayacchAmi tat bhAryAm svI-kuruSva me/ |k17|t24|z37 athavA tAm tyajAmi iha deva deva-kule tataH/ na doSaH grahaNe tasyAH tava deva-kula-striyaH/ |k17|t24|z38 iti sva-senA-patinA nirbandhena saH pArthivaH/ tena anunAthyamAnaH api sa-antaH-kopam uvAca tam/ |k17|t24|z39 rAjA bhUtvA katham kuryAm a-dharmam aham IdRzam/ mayi ullaGghita-maryAde kaH hi tiSThet sva-vartmani/ |k17|t24|z40 bhaktaH api ca bhavAn pApe niyojayati mAm katham/ para-loka-mahA-duHkha-hetau kSaNa-sukha-Avahe/ |k17|t24|z41 na kSamiSye ca te dharmyAn dArAn yadi vihAsyasi/ sahate mAdRzaH kaH hi tAdRzam dharma-viplavam/ |k17|t24|z42 tat varam mRtyuH iti uktvA saH rAjA niSiSedha tam/ tyajanti uttama-sattvAH hi prANAn api na sat-patham/ |k17|t24|z43 tathA eva arthayamAnAn ca paura-jAna-padAn api/ militAn saH nirAcakre rAjA sudRDha-nizcayaH/ |k17|t24|z44 tataH krameNa tena eva smara-jvara-bhara-uSmaNA/ prakSINa-dehaH prayayau saH yazaH-zeSatAm nR-paH/ |k17|t24|z45 senA-patiH ca a-sahiSNuH tam tathA pramayam prabhoH/ saH agnim viveza bhaktAnAm a-nirvAcyam hi ceSTitam/ |k17|t24|z46 iti AkhyAta-kathA-AzcaryaH vetAlaH aMsa-sthitaH tadA/ saH trivikramasenam tam bhUyaH papraccha pArthivam/ |k17|t24|z47 tat etayoH kaH nRpateH senA-pati-mahI-bhRtoH/ sattvena abhyadhikaH brUhi pUrva-uktaH samayaH ca te/ |k17|t24|z48 iti vetAlataH zrutvA mukta-maunaH saH tam nR-paH/ pratyuvAca dvayoH rAjA sattvavAn adhikaH tayoH/ |k17|t24|z49 tat AkarNya eva vetAlaH sa-AkSepaH tam abhASata/ senA-patiH katham na atra rAjan abhyadhikaH vada/ |k17|t24|z50 yaH tathA svAmine bhaktyA sva-bhAryAm tAm tathA-vidhAm/ sucira-jJAta-tat-bhoga-sukha-AsvAdaH api upAnayat/ |k17|t24|z51 AtmAnam ca agnisAt cakre tasmin paJcatvam Agate/ an-AsvAdita-tat-bhogaH tat-kAntAm tu jahau nR-paH/ |k17|t24|z52 vetAlena evam uktaH tu vihasya saH nR-paH abravIt/ yadi api evam tathA api etat kim citram kula-putrakaH/ |k17|t24|z53 senA-patiH saH bhaktyA yat svAmi-arthe tat tathA akarot/ prANaiH api hi bhRtyAnAm svAmi-saMrakSaNam vratam/ |k17|t24|z54 rAjAnaH tu mada-AdhmAtAH gajAH iva niH-aGkuzAH/ chindanti dharma-maryAdA-zRGkhalAm viSaya-unmukhAH/ |k17|t24|z55 teSAm hi udrikta-cittAnAm abhiSeka-ambubhiH samam/ vivekaH vigalati oghena uhyamAnaH iva a-khilaH/ |k17|t24|z56 kSipyante iva ca uddhUya calat-cAmara-mArutaiH/ vRddha-upadiSTa-zAstra-artha-rajo-mazaka-makSikAH/ |k17|t24|z57 AtapatreNa satyam ca sUrya-AlokaH nivAryate/ vibhUti-vAtyA-upahatA dRSTiH mArgam ca na IkSate/ |k17|t24|z58 te te ca vipadam prAptAH mAra-mohita-cetasaH/ jagad-vijayinaH api iha rAjAnaH nahuSa-AdayaH/ |k17|t24|z59 eSaH rAjA punaH pRthvyAm eka-chatraH api yat tayA/ unmadinyA capalayA lakSmyA iva na vimohitaH/ |k17|t24|z60 prANAn api saH dharma-AtmA tatyAja na punaH padam/ a-mArge nidadhe dhIraH tena asau me adhikaH mataH/ |k17|t24|z61 iti AkarNya nR-pasya tasya vacanam bhUyaH tat-aMsa-sthalAt vatAlaH sahasA svam eva saH padam mAyA-prabhAvAt yayau/ rAjA api anvasarat tathA eva saH punaH saMprAptum etam javAt Arabdhe hi su-duH-kare api mahatAm madhye virAmaH kutaH/ |k18|t25|z1 tataH pitR-vane tasmin kravya-bhakSibhiH AvRte/ jvAlA-vilola-rasanaiH bhUtaiH iva citA-agnibhiH/ |k18|t25|z2 gatvA eva tasyAm a-kSobhyaH kSapAyAm ziMzapA-tarum/ saH trivikramasenaH tam AsasAda punaH nR-paH/ |k18|t25|z3 tatra apazyat ca vetAla-vikRtAn sadRza-AkRtIn/ ullambamAnAn su-bahUn preta-kAyAn a-zaGkitam/ |k18|t25|z4 aho kim etat kim vA anyat mAyI kAlam kSipati ayam/ vetAlaH me na vedmi eSAm grAhyam yena iha bhUyaSAm/ |k18|t25|z5 a-siddha-arthasya cet rAtriH iyam mama gamiSyati/ tataH vahnim pravekSyAmi na sahiSye tu hAsyatAm/ |k18|t25|z6 iti cintayataH tasya rAjJaH vijJAya nizcayam/ sattva-tuSTaH saH vetAlaH sva-mAyAm saMjahAra tAm/ |k18|t25|z7 tataH dRSTvA ekam eva atra vetAlam nR-kalevare/ avatIrya gRhItvA aMse saH pratasthe punaH nR-paH/ |k18|t25|z8 prakrAmantam ca tam bhUyaH saH vetAlaH abhyabhASata/ rAjan na udvijase citram tat imAm me kathAm sRNu/ |k18|t25|z9 asti gaurI-tapaH-kleza-vRtena tripurAriNA/ a-sAmAnya-guNa-utkarSa-lubdhena iva svayam-vRtA/ |k18|t25|z10 bhogavatI- amarAvatyoH tRtIya- ujjayinI purI/ udAra-su-kRta-prApya-nAnA-bhoga-upabRMhitA/ |k18|t25|z11 yasyAm stabdhatva-kArkazye kuceSu vara-yoSitAm/ tAsAm eva bhruvoH bhaGgaH locaneSu ca cApalam/ |k18|t25|z12 tamaH nizAsu vakratvam yasyAm kavi-vara-uktiSu/ madaH dantiSu jADyam ca muktA-malaya-ja-induSu/ |k18|t25|z13 tasyAm candraprabha-Akhyasya rAjJaH amAtyaH bahu-zrutaH/ devasvAmI iti abhUt vipraH bhUri-yajJaH mahA-dhanaH/ |k18|t25|z14 tasya kAlena tanayaH candrasvAmI iti ajAyata/ saH adhIta-vidyaH api yuvA dyUta-eka-vyasanaH abhavat/ |k18|t25|z15 ekadA ca dvi-ja-sutaH candrasvAmI saH kAM-cana/ dyUta-kAra-mahA-ThiNThAm dyUtena krIDitum yayau/ |k18|t25|z16 AzliSyAmaH kam atra iti vipadbhiH iva vIkSitum/ vikSiptaiH kRSNa-zAra-AbhaiH netraiH akSaiH nirantarAm/ |k18|t25|z17 kaH saH asti na zriyam yasya harAmi api alakA-pateH/ iti iva tanvatIm nAdAn dyUta-kRt-kalaha-svanaiH/ |k18|t25|z18 tAm pravizya kramAt dIvyan akSaiH saH kitavaiH saha/ vastra-Adi hArayitvA api dhanam anyat ahArayat/ |k18|t25|z19 mRgyamANam ca yat na AdAt saH tat dhanam asaMbhavi/ tad avaSTabhya sabhyena laguDaiH paryatADyata/ |k18|t25|z20 laguDa-Ahata-sarva-aGgaH pASANam iva niH-calam/ kRtvA mRtam iva AtmAnam tasthau vipra-sutaH atha saH/ |k18|t25|z21 tathA eva divasAn dvi-trAn tatra tasmin avasthite/ kruddhaH saH sabhyaH ThiNThAyAm kitavAn svAn abhASata/ |k18|t25|z22 zritA anena azmatA tAvat tat etam kSipata kva-cit/ nItvA andha-kUpe niH-sattvam dhanam dAsyAmi aham tu vaH/ |k18|t25|z23 iti uktAH tena kitavAH tam candrasvAminam tataH/ araNyam ninyuH utkSipya dUram kUpa-gaveSiNaH/ |k18|t25|z24 tatra ekaH vRddha-kitavaH tAn anyAn evam abhyadhAt/ mRtaH ayam prAyazaH tat kim kUpe kSiptena naH amunA/ |k18|t25|z25 tat iha eva enam ujjhitvA vakSyAmaH kUpe ujjhitam/ iti te tat-vacaH sarve tathA iti pratipedire/ |k18|t25|z26 tataH tyaktvA gateSu eSu kitaveSu saH utthitaH/ candrasvAmI viveza atra zUnyam ekam ziva-Alayam/ |k18|t25|z27 tatra kim-cit samAzvasya cintayAmAsa duHkhitaH/ vizvastaH mAyayA kaSTam muSitaH kitavaiH aham/ |k18|t25|z28 tat IdRzaH kva gacchAmi nAgna-upahata-pAMzulaH/ pitA bandhuH suhRt vA api dRSTvA kim hi vadet mama/ |k18|t25|z29 tat saMprati sthitaH asmi iha naktam ca kSut-prazAntaye/ pazyAmi nirgatya katham yatiSye bhojanam prati/ |k18|t25|z30 iti AlocayataH tasya klAntasya an-ambarasya ca/ mandI-kRta-AtapaH asta-adrim raviH tyakta-ambaraH yayau/ |k18|t25|z31 tAvat ca bhUti-digdha-aGgaH tatra AyAti sma tApasaH/ mahA-vratI jaTA-zUla-dharaH haraH iva aparaH/ |k18|t25|z32 saH candrasvAminam dRSTvA kaH asi iti paripRcchya ca/ srutvA tasmAt ca vRtta-antam prahvam tam tApasaH abravIt/ |k18|t25|z33 tvam mama iha Azramam prAptaH kSut-klAntaH acintitaH atithiH/ tat uttiSTha kRta-snAnaH bhikSA-bhAgam mama Ahara/ |k18|t25|z34 iti uktaH vratinA saH atha candrasvAmI jagAda tam/ vipraH aham bhagavan bhokSye bhikSA-bhAgam katham tava/ |k18|t25|z35 tat zrutvA saH vratI siddhaH pravizya maThikAm nijAm/ iSTa-saMpAdinIm vidyAm sasmAra atithi-vallabhaH/ |k18|t25|z36 saMsmRta-upasthitAm tAm ca kim karomi iti vAdinIm/ amuSya Atithyam atitheH kuruSva iti zazAsa tAm/ |k18|t25|z37 tathA iti ukte tayA tatra sa-udyAnam sa-aGganA-janam/ puram sauvarNam utpannam candrasvAmI dadarza saH/ |k18|t25|z38 vismitam ca tam abhyetya tasmAt vAra-aGganAH purAt/ UcuH uttiSTha bhadra ehi snAhi bhuGkSva tyaja zramam/ |k18|t25|z39 iti uktvA abhyantaram nItvA snApayitvA anulipya ca/ tAbhiH saH datta-sat-vastraH ninye anyat vAsaka-uttamam/ |k18|t25|z40 tatra antaH saH dadarza ekAm pradhAna-yuvatim yuvA/ sarva-aGga-sundarIm dhAtrA kautukAt iva nirmitAm/ |k18|t25|z41 tayA saH sa-utkayA utthAya sva-Asana-ardha-upavezitaH/ bubhuje divyam AhAram tayA eva atra samam tataH/ |k18|t25|z42 bhukta-pakva-phala-svAdu-tAmbUlaH sva-rasena ca/ paryaGka-zayane bheje tat-saMbhoga-sukham nizi/ |k18|t25|z43 prAtaH prabuddhaH ca apazyat tat eva atra ziva-Ayalam/ na api divya-aGganAm na api puram tat na paricchadam/ |k18|t25|z44 tataH saH vignaH niryAtam maThikAtaH smita-Ananam/ pRSTa-rAtri-sukham prAtaH tApasam tam vyajijJapat/ |k18|t25|z45 tat-prasAdAt aham rAtrau uSitaH bhagavan sukham/ kim tu yAsyanti me prANAH tayA divya-striyA vinA/ |k18|t25|z46 tat zrutvA saH tapasvI tam hasan kAruNikaH abravIt/ iha eva Assva punaH naktam bhaviSyati tathA eva te/ |k18|t25|z47 iti ukte vratinA tena tat-yuktya eva prati-kSapam/ candrasvAmI atra saH abhuGkta bhogAn tAn tat-prasAdataH/ |k18|t25|z48 buddhvA ca tam zanaiH vidyA-prabhAvam vidhi-coditaH/ ekadA tApasa-indram tam saH prasAdya anvayAcata/ |k18|t25|z49 satyam kRpA cet bhagavan mayi te zaraNa-Agate/ tat etAm dehi me vidyAm yat-prabhAvaH ayam IdRzaH/ |k18|t25|z50 iti bruvANam nirbandhAt tam pratyAha saH tApasaH/ asAdhyA tava vidyA iyam sAdhyate antar-jale hi asau/ |k18|t25|z51 tatra ca eSA sRjati Azu japataH sAdhakasya tat/ mAyA-jAlam vimohAya yena siddhim na saH aznute/ |k18|t25|z52 saH hi tatra punaH jAtam bAlam AtmAnam IkSate/ tataH yuvAnam udvyUDha-dAram jAta-Atma-jam tathA/ |k18|t25|z53 su-hRt me ayam ayam zatruH iti mithyA saH muhyati/ na ca smarati janma idam na vidyA-sAdhane kriyAm/ |k18|t25|z54 yaH tu triH-aSTa-varSaH san guru-vidyA-prabodhitaH/ janma smrtvA viditvA tat dhIraH mAyA-vijRmbhitam/ |k18|t25|z55 tat-vazaH api atra kurute tathA eva agni-pravezanam/ parama-artham jala-uttIrNaH siddha-vidyaH saH pazyati/ |k18|t25|z56 anyasya na param vidyA ziSyasya eSA hi sidhyati/ a-sthAna-arpaNataH yAvat guroH api vinazyati/ |k18|t25|z57 mat-siddhyA eva phale siddhe kim graheNa amunA tava/ mat-siddhi-hAnyA mA jAtu tava etat api naGkSyati/ |k18|t25|z58 evam tapasvinA ukte api candrasvAmI graheNa saH/ zikSyAmi sarvam mA bhUt vaH cintA atra iti tam abravIt/ |k18|t25|z59 tataH asmai pratipede tAm vidyAm dAtum saH tApasaH/ bata Azrita-anurodhena kim na kurvanti sAdhavaH/ |k18|t25|z60 tataH nItvA nadI-tIram saH tam sma Aha mahA-vratI/ vatsa vidyAm japan mAyAm yadi drakSyasi tAm tadA/ |k18|t25|z61 mAyA-agnim eva pravizeH vidhyayA bodhitaH mayA/ aham ca tAvat sthAsyAmi tava iha eva nadI-taTe/ |k18|t25|z62 iti uktvA adhyApayAmAsa tam AcAntam zucim zuciH/ saH candrasvAminam vidyAm samyak tAm vratinAm varaH/ |k18|t25|z63 tataH tIre sthite tasmin gurau mUrdhnA praNamya tam/ candrasvAmI saH rabhasAt nadIm avatatAra tAm/ |k18|t25|z64 tasyAm antaH-jale vidyAm tAm japan sahasA eva saH/ tat-mAyA-mohitaH mithyA sarvam vismRtya janma tat/ |k18|t25|z65 vIkSate yAvat anyasyAm utpannaH sva-AtmanA puri/ putraH viprasya kasya api buddhim saH zanakaiH gataH/ |k18|t25|z66 kRta-upanayanaH adhIta-vidyaH dArAn avApya ca/ tat-duHkha-sukha-saMmUDhaH saMpUrNaH apatyavAn kramAt/ |k18|t25|z67 tataH ca atra suta-sneha-svI-kRtaH tat tat Acarat/ sthitaH baddha-ratiH sArdham pitRbhyAm bandhubhiH tathA/ |k18|t25|z68 evam janma-antaram mithyA tasya anubhavataH atra saH/ kAle prabodhinIm vidyAm guruH prAyuGkta tApasaH/ |k18|t25|z69 saH tat-vidyA-prayogeNa sadyaH tena prabodhitaH/ smRtvA AtmAnam gurum tam ca mAyA-jAlam avetya tat/ |k18|t25|z70 udyataH agni-pravezAya divya-asAdhya-phala-Aptaye/ paryavAri niSedhadbhiH vRddha-Apta-guru-bandhubhiH/ |k18|t25|z71 bahudhA bodhyamAnaH api taiH divya-sukha-lolupaH/ saH sajjita-citam prAyAt nadI-tIram sa-bAndhavaH/ |k18|t25|z72 dRSTvA atra vRddhau pitarau bhAryAm ca maraNa-udyatAm/ krandanti bAla-apatyAni saH atha mohAt acintayat/ |k18|t25|z73 kaSTam mriyante sva-janAH sarve me vizataH analam/ na ca jAnAmi kim satyam guroH tat vacanam na vA/ |k18|t25|z74 tat kim nu pravizAmi agnim uta na pravizAmi kim/ athavA tat katham mithyA syAt saMvAdi guroH vacaH/ |k18|t25|z75 tat vizAmi analam kAmam iti antaH pravimRzya saH/ agni-pravezam vidadhe candrasvAmI kila dvi-jaH/ |k18|t25|z76 anubhUta-hima-sparzaH vahneH ca saH sa-vismayaH/ zAnta-mAyaH nadI-tIrAt utthAya upayayau taTam/ |k18|t25|z77 tatra sthitam ca dRSTvA tam gurum natvA ca pAdayoH/ pRcchantam ca agni-zaitya-antam svam udantam abodhayat/ |k18|t25|z78 tataH tam saH guruH prAha vatsa zaGke kRtaH tvayA/ apacAraH atra zItaH te katham jAtaH agniH anyathA/ |k18|t25|z79 a-dRSTam etat etasyAH vidyAyAH sAdhane yataH/ etat guroH vacaH zrutvA candrasvAmI jagAda saH/ |k18|t25|z80 na apacAraH mayA kaH-cit vihitaH bhagavan iti/ tataH saH tat-guruH vidyAm jijJAsuH tAm samasmarat/ |k18|t25|z81 na ca sA AviH-abhUt tasya na tat-ziSyasya tasya vA/ naSTa-vidyau atha ubhau tau viSaNNau jagmatuH tataH/ |k18|t25|z82 iti AkhyAya kathAm atha vetAlaH pRSTavAn saH tam bhUyaH/ pRthvI-patim trivikramasenam samayam nigadya pUrva-uktam/ |k18|t25|z83 rAjan saMzayam etam chinddhi mama brUhi hetunA kena/ vihite api yathA uddiSTe karmaNi vidyA ubhayoH tayoH naSTA/ |k18|t25|z84 etat saH vetAla-vacaH nizamya tam pratyavocat manu-ja-indra-vIraH/ jAne bhavAn me kSipati iha kAlam yoga-Izvara evam tat api bravImi/ |k18|t25|z85 na duSkareNa api hi karmaNa eva zuddhena siddhiH puruSasya labhyA/ yAvat na niSkramya vikalpa-zuddham dhIram manaH nirmala-sattva-vRtti/ |k18|t25|z86 tasya atra mandasya tu vipra-yUnaH cittam prabudhya api vikalpate sma/ vidyA na sA tena gatA asya siddhiH asthAna-dAnAt ca guroH vinaSTA/ |k18|t25|z87 iti tasya nR-pasya sRSTa-vAcaH bata vetAla-varaH aMsataH saH bhUyaH/ nijam eva padam yayau a-lakSyaH nR-patiH tam tathA eva saH anvayAsIt/ |k19|t26|z1 atha gatvA punaH skandhe vetAlam ziMzapA-drumAt/ saH trivikramasenaH tam gRhItvA udacalat nR-paH/ |k19|t26|z2 Agacchantam ca tam bhUyaH vetAlaH saH abhyabhASata/ rAjan zRNu katham ekAm hRdyAm te kathayAmi aham/ |k19|t26|z3 asti vakrolakam nAma puram sura-pura-upamam/ tasmin sUryaprabha-AkhyaH abhUt rAjA janbhAri-saMnibhaH/ |k19|t26|z4 saukarya-udyatayA mUrtyA datta-AnandaH vasuM-dharAm/ imAm hariH iva uddhRtya yaH babhAra ciram bhuje/ |k19|t26|z5 dhUma-AsaGge azru-saMpAtaH zRGgAre mAra-saMkathAH/ dvAH-stheSu hema-daNDAH ca rASTre yasya abhavan prabhoH/ |k19|t26|z6 sarva-saMpat-samRddhasya tasya ekA abhUt a-nirvRtiH/ na udapadyata yat putraH bahuSu antaH-pureSu api |k19|t26|z7 etasmin ca kathA-saMdhau tAmraliptyAm mahA-puri/ babhUva dhanapAla-AkhyaH dhuryaH dhanavatAm vanik/ |k19|t26|z8 tasya ca ajAyata ekA eva nAmnA dhanavatI sutA/ vidyAdharI cyutA zApAt saundaryeNa eva sUcitA/ |k19|t26|z9 tasyAm ca yauvana-sthAyAm saH vaNik paJcatAm yayau/ tat-dhanam rAja-sAnAthyaAt AkrAntam atha gotra-jaiH/ |k19|t26|z10 tataH hiraNyavatI-AkhyA vaNijaH tasya gehinI/ AdAya ratna-bharaNam nijam a-prakaTa-sthitam/ |k19|t26|z11 dhanavatyA tayA sAkam sva-duhitrA nizA-mukhe/ palAyya dAyAda-bhayAt gRhAt guptam viniryayau/ |k19|t26|z12 dhvAntena bahiH antaH ca sA duHkhena andha-kAritA/ kRcchrAt bahiH-puram prAyAt sutA-hasta-avalambinI/ |k19|t26|z13 tatra saMtamase yAntI vidhi-yogAt a-lakSitam/ aMsena atADayat cauram zUla-agra-Aropita-sthitam/ |k19|t26|z14 saH sa-jIvaH tat-aMsa-agra-ghaTTana-adhika-pIDitaH/ AH kSate kSAram etat me kSiptam kena iti abhASata/ |k19|t26|z15 tataH tatra eva sA kaH asi iti apRcchat tam vaNik-vadhUH/ pratyuvAca tataH cauraH cauraH aham iha sUcitaH/ |k19|t26|z16 zUle pApasya ca adya api na utkrAmanti mama asavaH/ tat Arye tvam mama brUhi kA asikva evam prayAsi ca/ |k19|t26|z17 tat zrutvA tam vaNik-bhAryA yAvat sva-udantam Aha sA/ tAvat tilakitam prAcyAH mukham udbhAsita-indunA/ |k19|t26|z18 tataH dikSu prakAzAsu saH cauraH tAm vaNik-sutAm/ dRSTvA dhanavatIm kanyAm tat-mAtaram uvAca tAm/ |k19|t26|z19 zRNu me prArthanAm ekAm sahasram kAJcanasya te/ dadAmi tat imAm mahyam sva-sutAm dehi kanyakAm/ |k19|t26|z20 kim etayA tava iti uktaH hasantyA atha tayA atra saH/ punaH cauraH abravIt na asti putraH mam gata-AyuSaH/ |k19|t26|z21 na ca a-putraH aznate lokAn tat eSA yam mat-AjJayA/ kutra-cit janayet putram kSetra-jaH saH bhavet mama/ |k19|t26|z22 iti etAm prArthaye tvam tu tat vidhatsva mama Ipsitam/ tat zrutvA sA vaNik-yoSit lobhAt tat pratyapadyata/ |k19|t26|z23 AnIya ca kutaH-api ambu pANau caurasya tasya sA/ eSA sutA mayA tubhyam kanyA dattA iti apAtayat/ |k19|t26|z24 saH api tat-duhituH datta-yathA-ukta-AjJaH jagAda tAm/ gaccha amuSya vaTasya adhaH khAtvA svarNam gRhANa tat/ |k19|t26|z25 gata-AsoH dAhayitvA me deham yuktyA visRjya ca/ asthIni tIrthe sa-sutA gaccheH vakrolakam puram/ |k19|t26|z26 tatra sUryaprabhe rAjJi saurAjya-sukhite jane/ niH-upadrava-niH-cintA sthAsyasi tvam yathA icchasi/ |k19|t26|z27 iti uktvA tRSitaH pItvA tayA eva upahRtam jalam/ zUla-vyadha-vyathA-utkrAnta-jIvaH cauraH babhUva saH/ |k19|t26|z28 tataH gatvA vaNik-strI sA svarNam vaTa-taroH talAt/ gRhItvA sa-sutA guptam agAt bhartR-suhRt-gRham/ |k19|t26|z29 tatra sthitvA ca yuktyA tat dAhayitvA kalevaram/ caurasya tasya tIrthe asthi-kSepa-Adikam akArayat/ |k19|t26|z30 anye-dyuH ca Atta-gupta-arthA tataH nirgatya sa-Atma-jA/ prayAntI kramazaH prApa sA tat vakrolakam puram/ |k19|t26|z31 tatra ekam vasudatta-AkhyAt gRham krItvA vaNik-varAt/ tasmin uvAsa sutayA dhanavatyA tayA saha/ |k19|t26|z32 tadA ca tatra upAdhyAyaH viSNusvAmI iti abhUt pure/ manaHsvAmI iti tasya AsIt ziSyaH vipraH atirUpavAn/ |k19|t26|z33 vidhyA-abhijana-yuktaH api saH yauvana-vazI-kRtaH/ tatra haMsAvalIm nAma vAJchati sma vilAsinIm/ |k19|t26|z34 sA ca sauvarNa-dIra-zatapaJcakam agrahIt/ bhATim tasya ca tat na abhUt vyaSIdat tena saH anu-aham/ |k19|t26|z35 ekadA ca tam adrAkSIt tAdRzam sA vaNik-sutA/ kSAma-abhirAma-vapuSam dhanavatI atra harmyataH/ |k19|t26|z36 tat-rUpa-hRta-citta ca bhartuH caurasya tasya sA/ smRtvA anujJAm samIpa-sthAm yuktyA avocat sva-mAtaram/ |k19|t26|z37 amba vipra-sutasya asya pazya ete rUpa-yauvane/ kIdRze bata vizvasya nayana-amRta-varSiNI/ |k19|t26|z38 etat zrutvA eva tasmin tAm baddha-bhAvAm avetya ca/ tat mAtA sA vaNik-bhAryA manasi evam acintayat |k19|t26|z39 mat-duhitrA anayA tAvat varaNIyaH suta-Aptaye/ kaH-cit bhartR-AjJayA tasmAt eSaH eva arthyate na kim/ |k19|t26|z40 iti Akalayya vyasRjat tat saMdizya manISitam/ rahasya-dhAriNIm ceTIm tam Anetum sutA-kRte/ |k19|t26|z41 sA gatvA vijane nItvA ceTI tasmai zazaMsa tat/ saH ca zrutvA dvija-yuvA vyasanI tAm abhASata/ |k19|t26|z42 yadi haMsAvalI-hetoH dInAra-zatapaJcakam/ sauvarNam dIyate tat ekAm emi yAminIm/ |k19|t26|z43 iti tena uktayA ceTyA tayA gatvA tathA eva sA/ uktA vaNik-strI tasmai tat tat-haste prAhiNot dhanam/ |k19|t26|z44 tat gRhItvA manaHsvAmI tat-putryAH vAsakam yayau/ tasyAH saH tat-nisRSTAyAH dhanavatyaH sa-ceTikaH/ |k19|t26|z45 tatra tAm vitata-utkaNThAm kAntAm bhUSitabhtalAm/ saH cakoraH iva jyotsnAm dadarza ca jaharSa ca/ |k19|t26|z46 tayA samam ca nItvA tAm rAtrim saMbhoga-lIlayA/ nirgatya saH tataH guptam yayau prAtaH yathA-Agatam/ |k19|t26|z47 sA api tasmAt dhanavatI sagarbhAbhUt vaNik-sutA/ kAle ca suSuve putram lakSaNa-anumita-Ayatim/ |k19|t26|z48 parituSTAm tadA tAm ca suta-utpattyA samAtRkAm/ Adideza haraH svapne darzita-sva-vapuH nizi/ |k19|t26|z49 yuktam hema-saha-sreNa nItvA bAlam uSasi amum/ sUryaprabha-nR-pasya iha maJca-stham dvAri muJcatam/ |k19|t26|z50 evam syAt kSemam iti uktA zUlinA sA vaNik-sutA/ tat-mAtA ca prabudhya etam svapnan anyaH-anyam UcatuH/ |k19|t26|z51 nItvA ca tam tatyajatuH bhagavat-pratyayAt zizum/ rAjJaH sUryaprabhasya asya siMha-dvAre sa-hemakam/ |k19|t26|z52 tAvat ca tam api svapne suta-cintA-Aturam sadA/ tatra sUryaprabham bhUpam Adideza vRSa-dhvajaH/ |k19|t26|z53 uttiSTha rAjan bAlaH te siMha-dvAre sa-kAJcanaH/ kena-api sthApitaH bhavyaH maJcaka-stham gRhANa tam/ |k19|t26|z54 iti uktaH zaMbhunA prAtaH prabuddhaH api tathA eva saH/ dvAH-sthaiH pravizya vijJaptaH niryayau nR-patiH svayam/ |k19|t26|z55 dRSTvA ca siMha-dvAre tam bAlam sa-kanaka-utkaram/ rekhA-chattra-dhvaja-Adi-aGka-pANi-pAdam zubha-AkRtim/ |k19|t26|z56 dattaH mama ucitaH putraH zaMbhunA ayam iti bruvan/ svayam gRhItvA bAhubhyAM rAja-dhAnIm viveza saH/ |k19|t26|z57 cakAra ca utsavam tAvat a-saMkhyAtam dadat vasu/ daridra-zabdasya ekasya yAvat AsIt niH-arthatA/ |k19|t26|z58 nRtta-vAdyA-AdibhiH nItvA dvAdaza-aham tataH saH tam/ putram candraprabham nAmnA cakre suryaprabhaH nR-paH/ |k19|t26|z59 vavRdhe rAja-putraH atra saH atha candraprabhaH kramAt/ vapuSa iva guNa-oghena api Azrita-Ananda-dAyinA/ |k19|t26|z60 zanaiH yuvA ca saMjaJje zaurya-audArya-zruta-AdibhiH/ Avarjita-prakRtikaH kSmA-bhAra-udvahana-kSamaH/ |k19|t26|z61 tAdRzam ca tataH dRSTvA tam saH sUryaprabhaH pitA/ rAjaye abhiSijya eva kRtI vRddhaH vArANasIm yayau/ |k19|t26|z62 pRthvIm zAsati tasmin ca tanaye naya-zAlina/ saH rAjA tatra tatyAja caran tIvra-tapaH tanum/ |k19|t26|z63 buddhvA pitR-vipattim tAm anuzocya kRta-kriyaH/ saH atha candraprabhaH rAjA sacivAn dhArmikaH abravIt/ |k19|t26|z64 tAtasya tAvat kena aham an-RNaH bhavitum kSamaH/ tathA api ekAm sva-hastena dadAmi etasya niSkRtim/ |k19|t26|z65 nItvA kSipAmi gaGgAyAm asthIni asya yathA-vidhi/ gatvA sarva-pitRhyaH ca gayAm piNDam dadAmi aham/ |k19|t26|z66 prasaGgAt tIrtha-yAtrAm ca karomi A-pUrva-sAgaram/ iti uktavantam rAjAnam mantriNaH tam vyajijJapan/ |k19|t26|z67 na deva yujyate kartum etat rAjJaH katham-cana/ na hi rAjyam bahu-chidram kSaNam tiSThati a-rakSitam/ |k19|t26|z68 tat eSA para-hastena kAryA te pitR-upakriyA/ sva-dharmapAlanAt anyA tIrtha-yAtrA ca kA tava/ |k19|t26|z69 bahu-apAyam kva pAnthatvAm nitya-guptaAH kva pArthivAH/ iti mantri-vacaH zrutvA rAjA candraprabhaH abravIt/ |k19|t26|z70 alam vikalpaiH pitR-arthe gantavyam nizcitam mayA/ draSTavyAni ca tIrthAni yAvat me kSamate vayaH/ |k19|t26|z71 pazcA kaH vetti kim bhAvi zarire kSaNa-nazvare/ rAjyam ca Agamanam yAvat rakSyam yuSmAbhiH eva me/ |k19|t26|z72 zrutvA etam nizcayam rAjJaH tUSNIm Asata mantriNaH/ tataH prayNa-saMbhAram sajjI-cakre saH bhU-patiH/ |k19|t26|z73 atha ahni saH zubhe snAtaH huta-agniH pUjita-dvijaH/ su-yuktam ratham AsthAya prayataH zAnta-veSa-bhRt/ |k19|t26|z74 sAmantAn raja-putrAn ca paurAn jana-padAn api/ nivartya an-icchataH kRcchrAt A-sIma-anta-anuyAyinaH/ |k19|t26|z75 brAhmaNaiH vAhana-ArUDhaiH samam saH sa-purohitaH/ pratasthe saciva-nyasta-rAjyaH candraprabhaH nR-paH/ |k19|t26|z76 vicitra-veSa-bhASa-Adi-vilokana-vinoditaH/ pazyan nAnA-vidhAn dezAn kramAt prApa ca jAhnavIm/ |k19|t26|z77 dadarza tA ca jantUnAm jala-kallola-paGktibhiH/ tri-diva-Aroha-sopAna-paddhatim sRjatIm iva/ |k19|t26|z78 himavat-prabhavAm zaMbhoH kRta-krIDA-kaca-grahAm/ bibhratIm ca ambikA-lIlAm deva-RSi-gaNa-vanditAm/ |k19|t26|z79 ratha-avatIrNaH tasyAm ca kRta-snAnaH yathA-vidhi/ cikSepa-asthIni bhU-pasya tasya sUryaprabhasya saH/ |k19|t26|z80 datta-dAnaH kRta-zrAddhaH ratha-ArUDhaH tataH api ca/ prasthitaH kramazaH prApa prayAgam RSi-saMstutam/ |k19|t26|z81 yatra arciH-Adya-dhUma-Adim Agrau iva samAgatau/ gaGgA- yamunayoH vAhau bhAtaH su-gataye nRNAm/ |k19|t26|z82 tatra upoSya kRta-snAna-dAna-zrAddha-Adi-sat-kRiyaH/ vArANasIm jagAma atha saH candraprabha-bhU-patiH/ |k19|t26|z83 eta mokSam prayAta iti vadantAm iva dUrataH/ vAta-AkSipta-samutkSiptaiH sura-sadma-dhvaja-aMzukaiH/ |k19|t26|z84 tasyAm dinAni upoSya trINi abhyarcya atha vRSa-dhvajam/ bhogaiH nija-ucitaiH taiH taiH prayayau saH gayAm prati/ |k19|t26|z85 tataH phala-ogha-namitaiH maJju-guJjat-vihaM-gamaiH/ pade pade sa-praNAmam stUyamAnaH iva aGghri-paiH/ |k19|t26|z86 vikSipta-vanya-kusumaiH arcyamAnaH iva anilaiH/ nAnA-araNyAni atikramya puNyam prApa gayAziraH/ |k19|t26|z87 vidhAya tatra ca zrAddham vidhivat bhUri-dakSiNam/ candraprabhaH saH rAjA atra dharma-araNyam upeyivAn/ |k19|t26|z88 gayA-kUpe asya dadataH pituH piNDam tat-antarAt/ samuttasthuH tam AdAtum trayaH mAnuSa-paNayaH/ |k19|t26|z89 tat dRSTvA eva saH vibhrAntaH kim etat iti pArthavaH/ kasmin haste kSipe piNDam iti apRcchat nijAn dvijAn/ |k19|t26|z90 te tam UcuH ayam tAvat ekaH caurasya nizcatam/ hastaH loha-mayaH zaGkuH yasmin deva eSaH dRzyate/ |k19|t26|z91 dvitIyaH brAhmaNasya ayam karaH dhRta-pavitrakaH/ rAjJaH pANiH tRtIyaH ayam sa-aGgulIyaH su-lakSaNaH/ |k19|t26|z92 tat na vidmaH kva piNDaH ayam nikSepyaH kim idam bhavet/ iti uktaH taiH dvi-jaiH saH atra rAjA lebhe na nizcayam/ |k19|t26|z93 iti AkhyAya kathA-Azcaryam vetAlaH aMsa-sthitaH tadA/ saH trvikramasenam tam jagAda nR-patim punaH/ |k19|t26|z94 tat kasya haste deyaH syAt saH piNDaH iti vaktu me/ bhavAn tAvat saH eva atra prAktanaH samayaH ca te/ |k19|t26|z95 iti vetAlataH zrutvA mukta-maunaH saH bhU-patiH/ tam trivikramasenaH atra dharma-jJaH pratyabhASata/ |k19|t26|z96 caurasya haste dAtavyaH saH piNDaH kSetra-jaH yataH/ candraprabaH saH nR-patiH putraH tasya eva na anyayoH/ |k19|t26|z97 viprasya janakasya api saH hi putraH na budhyate/ vikrItaH hi dhanena AtmA tAm ekAm tena yAminIm/ |k19|t26|z98 rAjJaH sUraprabasya api saMskAra-AdAna-vardhanaiH/ bhavet saH putraH na syAt cet sva-dhanam tasya tat-kRte/ |k19|t26|z99 zizoH tasya hi zIrSa-ante maJcasthasya eva hema yat/ nyastam AsIt tat eva asya mUlyam saMvardhana-Adike/ |k19|t26|z100 tasmAt dhasta-udaka-prAptA tat-mAtA yasya yena sA/ ajJA tat-janane dattA yasya tat nikhilam dhanam/ |k19|t26|z101 tasya saH kSetra-jaH putaH caurasya eva mahI-patiH/ piNDaH tasya eva haste ca deyaH tena iti me matiH/ |k19|t26|z102 iti uktvataH nR-pateH tasya aMsAt sva-padam eva vetAlaH/ prayayau saH ca trivikramasenaH rAjA tam anvayAt bhUyaH/ |k20|t27|z1 tataH gatvA gRhItvA aMse vetAlam ziMzapA-taroH/ saH trivikramasenaH tam uccacAla punaH nR-paH/ |k20|t27|z2 maunena prasthitam tam ca vetAlaH aMsAt uvAca saH/ rAjan kaH te anubandhaH ayam gaccha rAtri-sukham bhaja/ |k20|t27|z3 na yuktam tava netum mAm ku-bhikSoH tasya gocaram/ grahaH vA tatra cet astu kathAm ekAm imAm zRNu/ |k20|t27|z4 asti sva-rekhA-anutkrAnta-varNa-bheda-vyavasthiti/ nagaram citrakUTa-Akhyam bibhrANam satya-nAmatAm/ |k20|t27|z5 tatra amRta-rasa-AsAra-varSI praNayi-cakSuSAm/ candrAvalokaH iti AsIt rAjA rAja-zikhA-maNiH/ |k20|t27|z6 AlAnam zaurya-kariNaH tyAgasya utpatti-ketanam/ vilAsa-vezma rUpasya zazaMsuH yam vicakSaNAH/ |k20|t27|z7 satISu sarva-saMpatsu yat na prApa nija-ucitAm/ bhAryAm sA ekA param cintA yUnaH tasya abhavat hRdi/ |k20|t27|z8 ekadA ca tat-udvega-vinodAya mahA-aTavIm/ jagAma azvIya-sahitaH mRgayAyai saH bhU-patiH/ |k20|t27|z9 tatra sUkara-vRndAni bhindan bANaiH niH-antaraiH/ zyAmala-ambara-rociSNuH tamAMsi iva raviH karaiH/ |k20|t27|z10 zAyayan zara-zayyAsu siMhAn samara-duH-madAn/ mUrdha-jaiH dhavalaiH bhISmAn arjuna-adhika-vikramaH/ |k20|t27|11 vipakSI-kRtya zarabhAn pAtayan parvata-upamAn/ dambholi-karkaza-prAsa-pAtaiH jambha-ari-vikramaH/ |k20|t27|z12 rasAt vivikSuH saH nR-paH vana-abhyantaram ekakaH/ tIvra-pArSNi-prahAreNa prerayAmAsa vAjinam/ |k20|t27|z13 saH vAjI tena ca kazA-ghAtena uttejitaH bhRzam/ pArSNi-ghAtena viSamam samam ca a-gaNayan kSaNAt/ |k20|t27|z14 vana-antaram tataH anaiSIt vAta-adhika-javaH nR-pam/ mohita-indriya-vRttim tam vyatItya daza-yojanIm/ |k20|t27|z15 tatra tasmin sthite vAhe rAjA dik-moham etya saH/ bhraman zrAntaH dadarza ekam ArAt su-vipulam saraH/ |k20|t27|z16 mArutena Abhimukhyena namita-unnamitaiH muhuH/ itaH ehi iti hasta-AbhaiH saMjJAm kurvat iva ambu-jaiH/ |k20|t27|z17 tatra gatvA ca turagam viparyANa-upavartitam/ snAta-pItam taru-chAyA-baddham datta-tRNa-utkaram/ |k20|t27|z18 kRtvA svayam kRta-snAnaH pIta-ambuH galita-zramaH/ ramyeSu tat-pradezeSu dadau dRSTim itaH tataH/ |k20|t27|z19 ekatra ca azoka-taroH adhastAt muni-kanyakAm/ Amukta-puSpa-AbharaNAm valkala-aMzuka-zobhinIm/ |k20|t27|z20 mugdha-baddha-jaTA-jUTa-sa-vizeSa-manaH-ramAm/ sakhI-dvitIyAm Azcarya-rUpAm rAjA dadarza saH/ |k20|t27|z21 acintayat ca puSpa-iSoH patitaH zara-gocare/ kA iyam syAt sarasi snAtum sAvitrI kim svid AgatA/ |k20|t27|z22 kim harasya aGka-vibhraSTA gaurI bhUyaH zritA tapaH/ ahani astam-gatasya indoH kAntiH kim vA dhRta-vratA/ |k20|t27|z23 tat etAm upasRtya iha zanaiH upalabhe varam/ iti Alocya yayau tasyAH kanyAyAH saH antikam nR-paH/ |k20|t27|z24 sA api dRSTvA tam AyAntam tat-rUpa-Akulita-IkSaNA/ pUrva-prArabdha-puSpa-srak-sanna-hastA vyacintayat/ |k20|t27|z25 kaH ayam IdRk araNye asmin siddhaH vidyAdharaH nu kim/ bata asya rUpam vizvasya kRta-arthI-karaNam dRzoH/ |k20|t27|z26 evam vitarkya pazyantI tiryak tam trapayA tataH/ utthAya sa-Uru-stambhA api gantum prAvartata eva sA/ |k20|t27|z27 atha upetya saH rAjA tAm evam nAgarikaH abravIt/ AstAm prathama-dRSTasya darzana-eka-phala-arthinaH/ |k20|t27|z28 janasya dUra-AyAtasya sundari sva-Agata-adikam/ kaH ayam nu AzramiNAm dharmaH yat etasmAt palAyyate/ |k20|t27|z29 iti ukte bhU-bhujA tasyAH sakhI tadvat vicakSaNA/ tatra upavezya nR-pateh cakAra Atithya-sat-kriyAm/ |k20|t27|z30 atha sa-praNayam rAjA tAm saH papraccha sa-utsukaH/ bhadre kaH puNyavAn vaMzaH tvat-sakhyA alaM-kRtaH anayA/ |k20|t27|z31 kAni zrotra-amRta-syandIni asyAH nAma-akSarANi ca/ kim ca evam anayA puSpa-sukumAram idam vapuH/ |k20|t27|z32 tApasa-ucitayA vRttyA vijane asmin kadarthyate/ iti rAjJaH vacaH zrutvA tat-sakhI pratyuvAca sA/ |k20|t27|z33 eSA mahA-RSeH kaNvasya duhitA vardhita-Azrame/ menakA-saMbhavA kanyA nAmnA ca indIvaraprabhA/ |k20|t27|z34 iha asmin sarasi snAtum AgatA anujJayA pituH/ itaH atra na atidUre asti tasya etat pituH AzramaH/ |k20|t27|z35 iti uktaH saH tayA hRSTaH rAjA Aruhya turaGgamam/ yAcitum tAm sutAm tasya kaNva-RSeH Azramam yayau/ |k20|t27|z36 viveza ca vinItaH tam bahiH sthApita-vAhanaH/ jaTA-valkalibhiH pUrNam pAda-paiH iva tApasaiH/ |k20|t27|z37 tat-madhye ca tam adrAkSIt RSibhiH parivAritam/ tejasA AhlAdanam kaNva-munim candram iva grahaiH/ |k20|t27|z38 upetya pAdayoH tam ca vavande saH api tam muniH/ kalpita-Atithya-vizrAntam jJAnI kSiprAt abhASata/ |k20|t27|z39 vatsa candravaloka etat zRNu yat vacmi te hitam/ jAnAsi yAdRk saMsAre prANinAm mRtyutaH bhayam/ |k20|t27|z40 tat niH-kAraNam eva etAn varAkAn haMsi kim mRgAn/ zastram hi bhIta-rakSa-artham dhAtrA kSatrasya nirmitam/ |k20|t27|z41 tat prajAH rakSa dharmeNa samun mUlaya kaNTakAn/ hasti-azva-astra-Adi-yogyAbhiH cala-lakSmya-Adi sAdhaya/ |k20|t27|z42 bhuGkSva rAjya-sukham dehi dhanam dikSu yazaH kira/ kRtAnta-krIDitam hiMsram mRgayA-vyasanam tyaja/ |k20|t27|z43 hantuH vadhyasya ca anyasya yatra tulyA pramAditA/ kim tena bahu-an-arthena pANDoH vRttam na kim zrutam/ |k20|t27|z44 etat kaNva-muneH vAkyam zrutvA samabhinandya ca/ rAjA candrAvalokaH tam artha-jJaH pratyabhASata/ |k20|t27|z45 anuziSTaH asmi bhagavan kRtaH me anugrahaH paraH/ mRgayAyAH nivRttaH aham prANinaH santu niH-bhayAH/ |k20|t27|z46 tat zrutvA uvAca saH muniH tuSTaH aham amunA tava/ prANiSu a-bhaya-dAnena tat vRNISva Ipsitam varam/ |k20|t27|z47 iti uktaH tena muninA kAla-jJaH saH nR-paH abhyadhAt/ tuSTaH asi cet sutAm dehi mahyam indIvaraprabhAm/ |k20|t27|z48 iti arthitavate saH asmai rAjJe snAna-gatAm muniH/ apsaraH-saMbhavAm kanyAm tAm dadau anurUpikAm/ |k20|t27|z49 tataH kRta-vivAhaH tAm muni-bhAryA-prasAdhitAm/ kRta-anuyAtrAm udbASpaiH tApasaiH A nija-AzramAt/ |k20|t27|z50 indIvaraprabhAm bhAryAm AdAya Aruhya vAjinam/ candrAvalokaH tarasA pratasthe saH tataH nR-paH/ |k20|t27|z51 gacchataH ca asya vitatam dRSTvA tat-dina-ceSTitam/ raviH khinnaH iva asta-adrim astake samupAvizat/ |k20|t27|z52 dadRze mRga-netrA ca kramAt udrikta-manmathA/ dhvAnta-nIla-paTa-channa-rUpA rAtri-abhisArikA/ |k20|t27|z53 tasmin kAle pathi prApa saH rAjA azvattha-pAda-pam/ sat-jana-Azaya-su-svaccha-vApI-jala-taTa-sthitam/ |k20|t27|z54 zAkhA-pattra-ogha-saMchanna-zAdvala-zyAmala-sthalam/ dRSTvA ca tam vasAmi iha rAtrim iti akarot hRdi/ |k20|t27|z55 tataH avatIrya tura-gAt dattvA tasmai tRNa-udakam/ vizramya puline vApyAH upayukta-ambu-mArutaH/ |k20|t27|z56 muni-putrikayA sArdham tayA tasya taroH tale/ priyayA puSpa-zayyAyAm saMviveza saH bhU-patiH/ |k20|t27|z57 tat-kSaNam ca samAkramya timira-aMzuka-hAriNA/ sa-rAgam Ananam prAcyAH cucumbe zaza-lakSmaNA/ |k20|t27|z58 virejuH candra-kiraNaiH samAzliSya prasAritAH/ vIta-mAna-avakAzAH ca a-zeSAH vitamasaH dizaH/ |k20|t27|z59 atra antare latA-gulma-vivara-prasRtaiH karaiH/ aindavaiH ratna-dIpa-AbhaiH taru-mUle vibhAsite/ |k20|t27|z60 saH api rAjA siSeve tAm AzliSya indIvaraprabhAm/ nava-saMgama-sa-utkaNTha-sa-rasam su-rata-utsavam/ |k20|t27|z61 visraMsayAmAsa zanaiH nIvIm tasyAH trapAm iva/ akhaNDayat ca dazanaiH mugdha-bhAvam iva adharam/ |k20|t27|z62 racayAmAsa kucayoH yauvana-dvi-pa-kumbhayoH/ kara-ja-kSata-sat-ratna-nava-nakSatra-mAlikAm/ |k20|t27|z63 mukham kapolau nayane muhuH paricucumba ca/ lAvaNya-amRta-niHSyandam Apiban iva sarvataH/ |k20|t27|z64 itthan nidhuvana-krIDA-sukhena saH tayA saha/ ninAya kAntayA tatra rAjA kSaNam iva kSapAm/ |k20|t27|z65 prAtaH ca mukta-zayanaH sAMdhyasya anantaram vidheH/ sva-sainya-avAptaye yAtum unmukhaH abhUt vadhU-sakhaH/ |k20|t27|z66 tAvat ca naktam lupta-ap-ja-khaNDa-zobham nizA-patim/ bhiyA iva asta-adri-kuhara-pralInam dhvasta-tejasam/ |k20|t27|z67 hantu-kAme iva krodhAt AtAmratara-rociSi/ prasArita-kara-utkSipta-maNDala-agre vivasvati/ |k20|t27|z68 akasmAt AjagAma atra vidyut-piGga-ziraH-ruhaH/ kajjala-zyAmalaH kAla-megha-AbhaH brahma-rAkSasaH/ |k20|t27|z69 antra-mAlA-kRta-uttaMsaH keza-yajJa-upavIta-bhRt/ khAdan nara-ziraH-mAMsam kapAlena piban asRk/ |k20|t27|z70 saH aTTa-hAsam vimucya ugram mukhena agnim vaman krudhA/ daMSTrA-karAlaH rAjAnam bhartsayan nijagAda tam/ |k20|t27|z71 pApa jvAlAmukham nAma viddhi mAm brahma-rAkSasam/ nivAsaH ca eSa me azvatthaH devaiH api na laGghyate/ |k20|t27|z72 saH ayam tvayA samAkramya paribhuktaH striyA saha/ rAtri-carya-Agatasya adya tat bhuGkSva a-vinayAt phalam/ |k20|t27|z73 eSaH aham te duH-AcAra kAma-upahata-cetasaH/ utpATya hRdayam bhokSye pAsyAmi eva ca zoNitam/ |k20|t27|z74 tat zrutvA eva tathA ghoram tam a-vadhyam avekSya ca/ trasta-aGganaH sa-vinayam bhayAt pratyabravIt nR-paH/ |k20|t27|z75 a-jAnatA aparAddham yat mayA te tat kSamasva me/ tava aham Azrame hi asmin atithiH zaraNa-AzritaH/ |k20|t27|z76 dAsyAmi ca Ipsitam tubhyam AnIya puruSam pazum/ yena te bhavitA tRptiH tat prasIda krudham tyaja/ |k20|t27|z77 iti rAjJaH vacaH zrutvA zAntaH saH brahma-rAksasaH/ astu kaH doSaH iti antaH vicintya evam abhASata/ |k20|t27|z78 yaH sapta-varSa-dezyaH api mahA-sattvaH vivekavAn/ tvat-arthe sva-icchayA AtmAnam dadyAt brAhmaNa-putrakaH/ |k20|t27|z79 hanyamAnam ca yam mAtA hastayoH pAdayoH pitA/ avaSTabhya ati-su-dRDham saMnivezya mahI-tale/ |k20|t27|z80 tAdRzam puruSam mahyam upahArI-karoSi cet/ svayam khaDga-prahAreNa hatvA sapta-dina-antare/ |k20|t27|z81 tat te kSamiSye nyak-kAram anyathA tu mahI-pate/ sadyaH vinAzayiSyAmi tvAm aham sa-paricchadam/ |k20|t27|z82 zrutvA etat saH bhayAd rAjA pratipede tathA iti tat/ tiraH-babhUva ca brahma-rAkSasaH saH api tat kSaNam/ |k20|t27|z83 atha candrAvalokaH asau rAjA sa- indIvaraprabhaH/ haya-ArUDhaH tataH prAyAt sainyam cinvan su-durmanAH/ |k20|t27|z84 aho aham mRgayayA madanena ca mohitaH/ gataH pANDuH iva a-kANDe vinAzam bata bAlizaH/ |k20|t27|z85 prApyate hi upahAraH asya rAkSasaH tAdRzaH kutaH/ tat nijam nagaram tAvat yAmi pazyAmi bhAvi kim/ |k20|t27|z86 iti dhyAyan saH ca prApa sva-sainyam cinvat Agatam/ tat-yuktaH ca sa-dAraH svam citrakUTam agAt puram/ |k20|t27|z87 tatra tasya ucitAm bhAryA-prAptim vIkSya kRta-utsave/ rASTre antargata-duHkhasya dina-zeSaH jagAma saH/ |k20|t27|z88 dvitIye ahni rahaH sarvam sva-vRtta-antam zazaMsa saH/ mantribhyaH teSu ca ekaH tam mantrI su-matiH abravIt/ |k20|t27|z89 viSAdaH deva te mA bhUt upahAram hi tAdRzam/ AneSyAmi aham anviSya bahu-AzcaryA hi medinI/ |k20|t27|z90 evam AzvAsya rAjAnam saH sauvarNIm akArayat/ mantrI sapta-abda-dezIya-bAlaka-pratimAm drutam/ |k20|t27|z91 ratnaiH alaM-kRtAm tAm ca kRtvA karNi-ratha-arpitAm/ bhrAmayAmAsa nagara-grAma-ghoSeSu itaH tataH/ |k20|t27|z92 yaH sapta-varSa-dezIyaH sva-icchayA vipra-putrakaH/ dadAti sarva-sattva-artham AtmAnam brahma-rakSase/ |k20|t27|z93 upahArAya sattvasthaH mAtA-pitroH anujJayA/ hanyamAnaH ca yaH tAbhyAm hasta-pAde pragRhyate/ |k20|t27|z94 tasmai grAma-zata-upetAm hema-ratna-mayIm imAm/ dadAti pratimAm rAjA pitroH upacikIrSave/ |k20|t27|z95 iti ca bhrAmyamAnAyAH tasyAH pratikRteH zizoH/ paTaha-udghoSaNAm mantrI saH agre a-jasram adApayat/ |k20|t27|z96 tAvat zrutvA tat ekasmin agra-hAre dvi-ja-arbhakaH/ kaH api sapta-abda-dezIyaH api atidhIraH adbhuta-AkRtiH/ |k20|t27|z97 pUrva-abhyAsena bAlye api sadA para-hite rataH/ prajA-puNya-parI-pAka iva sa-AkAratAm gataH/ |k20|t27|z98 uvAca udghoSakAn etya yuSmat-arthe dadAmi aham/ AtmAnam pitarau gatvA bodhayitvA abhyupaimi ca/ |k20|t27|z99 iti UcivAn tAn muditAn saH bAlaH anumataH ca taiH/ gatvA gRham jagAda svau pitarau racita-aJjaliH/ |k20|t27|z100 dadAmi sarva-sattva-artham deham etam vinazvaram/ tat mAm abhyanujAnItam hatAm ca Apadam AtmanaH/ |k20|t27|z101 Atma-pratikRtim hi etAm gRhItvA vitarAmi vAm/ hema-ratna-mayIm rAjJA dattAm grAma-zata-anvitAm/ |k20|t27|z102 evam me yuSmat-AnRNyam para-arthaH ca eva sidhyati/ yuvAm ca dhvasta-dAridryau bahUn putrAn avApsyathaH/ |k20|t27|z103 iti uktavantam sahasA pitarau tau tam UcatuH/ kim etat bhASase putra vAtena kSubhitaH asi kim/ |k20|t27|z104 kim vA graha-gRhItaH asi pralapasi anyathA katham/ kaH hi arthaiH ghAtayet putram deham dadyAt ca kaH zizuH/ |k20|t27|z105 etat pitroH vacaH zrutvA bAlaH punaH uvAca saH/ na buddhi-mohAt jalpAmi zRNutam me arthavat vacaH/ |k20|t27|z106 a-vAcya a-zuci-saMpUrNam utpattyA eva su-gupsitam/ duHkha-kSetram vinAzi eva zarIram acirAt idam/ |k20|t27|z107 tat etena ati-a-sAreNa su-kRtam yat upArjyate/ tat eva sAram saMsAre kRta-buddhibhiH ucyate/ |k20|t27|z108 sarva-bhUta-upakArAt ca kim anyat su-kRtam param/ tatra api pitroH bhaktiH cet kim dehAt dRzyate phalam/ |k20|t27|z109 iti-Adi-vAkyaiH saH zizuH zocantau dRDha-nizcayaH/ tau aGgI-kArayAmAsa pitarau sva-manISitam/ |k20|t27|z110 gatvA ca rAja-bhRtyebhyaH pratimAm tam hiraNmayIm/ AnIya pradadau tAbhyAm sa-grAma-zata-zAsanAm/ |k20|t27|z111 tataH kRtvA agrataH rAja-bhRtyAn tAn eva saH drutam/ pitRbhyAm anvitaH prAyAt citrakUTam nR-pa-antikam/ |k20|t27|z112 tatra candrAvalokaH tam vIkSya a-khaNDita-tejasam/ rakSA-ratnam iva prAptam bAlam rAjA nananda saH/ |k20|t27|z113 Aropya gaja-pRSTam ca racita-srak-vilepanam/ nInAya tam sa-pitRkam ketanam brahma-rakSasaH/ |k20|t27|z114 tatra maNDalam Alikhya tasya azvatthasya pArzvataH/ vihita-ucita-pUjena hute vahnau puraH-dhasA/ |k20|t27|z115 AvirbabhUva mukta-aTTa-hAsaH saH adhyayanam paThan/ ghUrNan rakta-Asava-kSIbaH jRmbhamANaH muhuH zvasan/ |k20|t27|z116 jvalat-netraH dizaH kurvan deha-chAyA-andha-kAritAH/ jvAlA-mukhaH mahA-raudra-darzanaH brahma-rAkSasaH/ |k20|t27|z117 tataH candrAvalokaH tam dRSTvA prahvaH abravIt nR-paH/ nara-upahAraH bhagavan AnItaH saH mayA tava/ |k20|t27|z118 saptamaH divasaH ca adya pratijJAtasya saH asya te/ tat prasIda gRhANa etam upahAram yathA-vidhi/ |k20|t27|z119 iti rAJjA arthitaH vipra-kumAram brahma-rAkSasaH/ saH tam AlokayAmAsa jihvayA sRkkiNI lihan/ |k20|t27|z120 tat kSaNam saH mahA-sattvaH bAlaH hRSyan acintayat/ sva-deha-dAnena anena su-kRtam yat mayA arjitam/ |k20|t27|z121 tena mA bhUt mama svargaH mokSaH vA niH-upakriyaH/ bhUyAt tu me para-arthAya dehaH janmani janmani/ |k20|t27|z122 iti saMkalpayati eva tasmin ApUryata kSaNAt/ vimAnaiH sura-saMghAnAm puSpa-vRSTi-mucAm nabhaH/ |k20|t27|z123 atha agre prApitam tasya bAlam tam brahma-rakSasaH/ mAtA jagrAha karayoH pitA caraNayoH tathA/ |k20|t27|z124 tataH yAvat tam AkRSTa-khaDgaH rAjA jighAMsati/ tAvat jahAsa saH zizuH tathA sarve atra te yathA/ |k20|t27|z125 sa-brahma-rAkSasAH tyaktvA svam svam karma sa-vismayAH/ racita-aJjalayaH prahvAH tat-mukha-prekSiNaH abhavan/ |k20|t27|z126 iti vyAkhyAya vetAlaH vicitra-sa-rasAm kathAm/ tam trivikramasenam saH nijagAda nR-pam punaH/ |k20|t27|z127 tat brUhi rAjan kaH hetuH yat tena hasitam tadA/ bAlena etAdRze api asmin prANa-anta-samaye api aho/ |k20|t27|z128 kautukam ca mahan me atra tat etat cet na vakSyasi/ jAnAnaH api tataH mUrdhA zatadhA te sphuTiSyati/ |k20|t27|z129 iti vetAlataH zrutvA saH rAjA pratyuvAca tam/ zRNu yaH abhUt abhiprAyaH hAse tasya zizoH tadA/ |k20|t27|z130 yaH nAma duH-balaH jantuH saH bhaye pratyupasthite/ krandati prANa-hetoH svam pitaram mAtaram tathA/ |k20|t27|z131 tat-vyapAye ca rAjAnam Arta-trANAya nirmitam/ tat-alAbhe api yadi atra yathA-saMbhavi daivatam/ |k20|t27|z132 tasya tu eka-stham api etat sarvam saMjAtam anyathA/ pitRbhyAm hasta-pAdam hi ruddham tasya artha-tRSNayA/ |k20|t27|z133 rAjA ca trAtum AtmAnam svayam tam hantum udyataH/ daivatam tatra yat brahma-rakSaH tat tasya bhakSakam/ |k20|t27|z134 adhruvasya anta-virasasya adhivyAdhi-kSatasya ca/ dehasya arthe vimUDhAnAm teSAm IdRk viDambanA/ |k20|t27|z135 brahmA-indra-viSNu-rudra-AdyAH yatra avazyam vinAzinaH/ tatra eSAm IdRzI kA api zarIra-sthai-rya-vAsanA/ |k20|t27|z136 etat tat moha-vaicitryam dRSTvA matvA ca vAJchitam/ siddham Azcarya-harSAbhyAm saH jahAsa dvija-arbhAkaH/ |k20|t27|z137 iti uktvA viratasya tasya nR-pateH aMsAt saH bhUyaH api tat vetAlaH jhagiti svakam padam agAt antarhitaH mAyayA/ rAjA saH api avikalpam eva punaH api anvak yayau tam javAt a-kSobhyam hRdayam bata iha mahatAm ambhaH-nidhInAm iva/